Алматыда ақша айырбас орындарында 1 АҚШ доллары 526 теңгеден сатылуда. Ал Ұлттық банк кеше валюталық интервенция жасағанын мойындады әрі оны алда да жүргізе бермек ниетте. Бұл бүгін осындай мәлімдеме жасаған Ұлттық банктің теңге бағамының қалыптасуына араласып, оны қолдауды жалғастыратынын білдіред.
Ұлттық банк баспасөз қызметінің мәліметінше, бірқатар іргелі факторлардың нашарлауы аясында теңгенің айырбас бағамы АҚШ доллары үшін 500 теңгені еңсерді. Қазіргі уақытта биржадағы сауда-саттық 1 АҚШ доллары үшін 518-519 теңге аралығында өтіп жатыр. Кешегі күннен бастап 2,4%-ға әлсірегендіктен, 28 қарашадағы теңгенің орташа сараланған бағамы АҚШ доллары үшін 512,58 теңгені құрайды.
Сыртқы және ішкі факторлар валюта бағамына теріс әсер етті
«АҚШ долларының жаһандық нығаюы, шикізат құнының өзгеруі және әлемдегі геосаяси жағдайдың шиеленісуі сияқты бірқатар сыртқы іргелі факторлардың өзгеруі аясында дамушы нарықтардағы валюталардың теріс динамикасы барлық жерде байқалады. Негізгі әлемдік валюталарға қатысты АҚШ долларының бағамын бақылайтын DXY индексі ай басынан шамамен 2,2%-ға нығайып, 106,2 пунктке дейін өсті (2024жылдың 28 қарашасында). ЕМ валюталарының индексі ай басынан 3,0%-ға төмендеді (2024 жылғы 28 қараша бойынша). Доллардың күш алуы – шикізат таурлары үшін әдеттегідей теріс фактор. Мұнай бағасының тым құбылуы, сол секілді, Дональд Трамптың президенттік кезеңінде АҚШ-тан мұнай жеткізілімдерінің артуы мен мүмкін болатын сауда баждарына қатысты ұсыныстың артуына әкеледі деген экономистердің болжамдарынан пессимистік сарын байқалады». делінген ҚР Ұлттық банктің 29 қарашада валюталық нарықтағы жағдайға қатысты берген түсініктемесінде.
Сондай-ақ реттеуші орган Ресей Федерациясының қаржы секторына қарсы жаңа санкциялар енгізу аясында елдің негізгі сауда серіктестерінің бірінің валютасы – Ресей рублінің әлсіреуіне де баса тоқталады.
Ресей рублінің бағамы қатты құлдырап жатыр
«Осылайша, биржада юань/рубль жұбының бағамы юань үшін 15,1 рубльге жетіп, қараша айының басынан бастап 11,2%-ға әлсіреді. Forex Халықаралықвалюта нарығындағы доллардың айырбас бағамы 1 доллар үшін 114,5 рубльден асты, ал рубль айдың басынан бастап 18%-ға әлсіреді», — дейді Ұлттық банк.
Ішкі нарықта да долларға сұраныс артқан
«Сонымен қатар, ішкі валюта нарығында экономикалық агенттер тарапынан шетел валютасына сұраныстың артуы және ұсыныстың шектелуі, оның ішінде айырбас бағамының психологиялық деңгейін еңсеру аясында байқалды. Мәселен, осы жылдың қараша айында сауда-саттықтың орташа тәуліктік көлемі 238 млн АҚШ долларын құрады, бұл өткен жылдың қараша айынан (193 млн АҚШ доллары) 1,5 есеге жуық және тамыз-қыркүйек айларындағы сауда-саттықтың орташа тәуліктік көлемінен едәуір жоғары».
«Осы аталған факторлардың жиынтығы теңге бағамына қысым жасайды, жекелеген кезеңдерде сауда-саттық барысында алып-сатарлық қысымға жағдай жасай отырып, валюта нарығындағы теңгерімді бұзғаны және өтімділіктің төмендігі байқалады. Тұрақсыздандыратын ауытқуларды болдырмау, теңгенің айырбас бағамының артық құбылмалылығын тегістеу үшін және шетел валютасын ұсынуды қамтамасыз ету мақсатында Ұлттық Банк валюталық интервенциялар жүргізеді», делінген бүгінгі валюта нарығындағы жағдайларға қатысты Ұлттық банк берген түсініктемеде.
Ұлттық банк валюта нарығындағы ахуалға тұрақты мониторинг жүргізетінін айтады.
«Еркін бағам құру режимі жағдайында Ұлттық банк айырбас бағамының қандай да бір деңгейіне бағытталмайды және оның трендіне кедергі келтірмейді, оның қалыптасуы іргелі факторларға сәйкес одан әрі жүзеге асырылатын болады. Қаржылық тұрақтылық тәуекелдері және іргелі факторларға сәйкес келмейтін айырбас бағамының шамадан тыс құбылмалылығы туындаған жағдайда, Ұлттық банк әділ бағам түзілуін қалпына келтіру және валюта нарығының қалыпты жұмыс істеуін қамтамасыз ету үшін валюталық интервенциялар жүргізуді жалғастыруға дайын», — дейді реттеуші орган.
Айта кетсек,экономикалық сарапшы Ғалымжан Айтқазин кеше теңге бағамын қолдау үшін Ұлттық банк валюталық интервенция жүргізген, бұл қор нарығындағы іс-қимылдардан байқалады деп болжаған болатын. Міне, осы болжамды бүгін Ұлттық банктің өзі растап отыр.
Дереккөз: Dalanews.kz.
