Қазақстанда алаяқтар азаматтардың зейнетақы жинағын және «Ұлттық қор – балаларға» бағдарламасының қаражатын иемдену үшін жаңа тәсілдерді қолдана бастады, – деп хабарлайды 7-su.kz ақпараттық порталы.
Бірыңғай жинақтаушы зейнетақы қоры (БЖЗҚ) салымшыларды алаяқтық әрекеттерден сақ болуға шақырып, мекеменің барлық қызметі толығымен тегін көрсетілетінін еске салды. Бүгінде цифрлық сауаттылықты арттыру – әрбір азаматтың өз жинағын сақтап қалуының басты кепілі. Қор өкілдері ұсынған мәліметтерге сүйене отырып, алаяқтардың басты айла-тәсілдері мен олардан қорғану жолдарын талдап көрдік.
Алаяқтар азаматтарды қалай алдайды?
Қаскөйлер телефон арқылы қоңырау шалып немесе мессенджерлерге жазып, өздерін ресми қор қызметкері ретінде таныстырады. Олар азаматтарды сендіру үшін зейнетақы жарналары түспегенін, төлемдер қайта есептелетінін немесе қосымша өтемақы тиесілі екенін алға тартады. Осындай желеумен электрондық кезекке жазу немесе төлем рәсімдеу үшін жеке деректер мен SMS-хабарлама арқылы келген растау кодтарын сұрайды.
Сонымен қатар «зейнетақы шоты бұғатталды» деген жалған ақпарат тарату белең алған. Мұндай жағдайда алаяқтар кәсіпорын қызметкерлері мен есепшілерге хабарласып, жалған сот орындаушыларына бағыттайды. Ал олар шектеуді алып тастау үшін белгілі бір сомада ақша аударуды талап етеді.
Бұдан бөлек, зейнетақы жинағын тұрғын үй сатып алуға, емделуге немесе инвестициялық портфельді басқаруға аудару деген сылтаумен қолма-қол ақшаға айналдырып беруді ұсынатын делдалдар көбейген. Олар қызметі үшін алдын ала ақы сұрайды не банк картасының деректерін иемденуге тырысады. Тіпті қазіргі таңда алаяқтар жасанды интеллект мүмкіндіктерін пайдаланып, жалған сайттар ашып, адамның дауысы мен бейнесін қолдан жасау арқылы аудио және бейнематериалдар таратуға көшкен.
«Ұлттық қор – балаларға» бағдарламасы да қауіп аймағында
Қор мамандары «Ұлттық қор – балаларға» жобасын да алаяқтар өз пайдасына асыруға тырысатынын ескертті. Жалған делдалдар балалардың деректерін базаға енгізуге немесе нысаналы жинақтарды шешіп алуға көмектесеміз деп ата-аналардан ақы сұрайды. Алайда мемлекеттік бағдарлама аясындағы барлық рәсім тегін жүзеге асады. Ата-аналар баланың ЖСН нөмірін, туған күні мен аты-жөнінің дұрыстығын электрондық үкімет порталы арқылы өз бетінше тексере алады. Егер мәліметтерден қате табылса, мемлекеттік дерекқорды жаңарту үшін халыққа қызмет көрсету орталығына жүгіну жеткілікті. Ал 18 жасқа толған жастар жинақталған қаржыны оқу ақысына немесе баспана жағдайын жақсартуға жұмсау үшін уәкілетті банктер арқылы өтінімді өздері береді.
Қаржылық қауіпсіздікті сақтаудың тиімді жолдары
Зейнетақы қорының қызметкерлері ешқашан телефон соғып, жеке деректерді, SMS-кодтарды немесе құпиясөздерді сұрамайды және ақша аударуды талап етпейді. Қаржыңызды қорғау үшін мына қарапайым ережелерді есте сақтаңыз:
-
Күмәнді қоңырау шалынса, әңгімені бірден үзіп, ақпаратты қордың ресми сайтынан немесе бірыңғай байланыс орталығынан нақтылаңыз.
-
Зейнетақы төлемдерін рәсімдеу үшін ешқандай делдалдың көмегіне жүгінбеңіз – барлық қызмет комиссиясыз көрсетіледі.
-
Жинақты инвестициялық портфельді басқарушыға аудару тек салымшының жеке кабинеті немесе мобильді қосымшасы арқылы электрондық цифрлық қолтаңба (ЭЦҚ) көмегімен жасалады.
-
Тұрғын үй мен емделуге арналған қаражатты пайдалану өтінімдері тек уәкілетті екінші деңгейлі банктер арқылы рәсімделеді.
Егер алаяқтық әрекетке тап болсаңыз, уақыт оздырмай құқық қорғау органдарына хабарласыңыз.





