АҚШ-тағы Вирджиния политехникалық институтының ғалымдары миға ең зиянды тағам түрлерін атады.
Мамандардың айтуынша, күніне осындай тағамдардың кем дегенде бір қосымша үлесін тұтынатын адамдардың когнитивтік бұзылуларға – деменция мен Альцгеймер ауруына – шалдығу қаупі едәуір жоғары.
Зерттеу барысында ғалымдар 2014 жылдан 2020 жылға дейінгі аралықта 55 жастан асқан 4 750 америкалықтыңденсаулығын бақылаған. Әр қатысушы жад, назар және ойлау жылдамдығын анықтайтын тестілерден өткен.
Нәтижелер алаңдатарлық: күніне бір рет болса да өңделген ет жеген адамдардың когнитивтік бұзылу қаупі 17 пайызға, ал тәтті және газдалған сусындарды жиі ішетіндердің қаупі 6 пайызға жоғары болған.
Сонымен қатар, жалпы “джанк-фуд”, яғни ультраөңделген тағамдардың үлесі мұндай тәуелділікті айқын көрсетпеген. Ғалымдардың айтуынша, ми үшін ең зияндысы – шұжық, сосиска сияқты ет өнімдері мен тәтті сусындар (газдалған сусындар мен қант қосылған шырындар). Ал тәттілер, снэктер мен сүт өнімдері салыстырмалы түрде азырақ зиянды деп танылған.
“Өзгертуге болатын нәрселер бар. Ең бастысы – шамадан тыс кетпеу және тамақтануда саналы таңдау жасау”, – деді зерттеу авторларының бірі, Вирджиния политехникалық институтының профессоры Бренда Дейви.
Ғалымдар американдықтардың сатып алатын өнімдерінің шамамен 65 пайызы, ал сусындарының 38 пайызы – ультраөңделген тағамдарға жататынын еске салды. Мұндай өнімдердің құрамында үй тағамында кездеспейтін түрлі жасанды бояғыштар, хош иістендіргіштер және қоспалар бар.
Зерттеушілердің пікірінше, бұл мәселені шешудің бір жолы – адамдарға пайдалы тағам дайындауды үйрету болуы мүмкін.
“Диета ұстану – бір бөлек, ал дұрыс пісіруді білу – мүлде басқа нәрсе”, – деді зерттеу авторларының бірі Бен Кац.
Ғалымдар тәтті газдалған сусындар мен өңделген ет өнімдерін аз тұтыну арқылы ми саулығын ұзақ жылдарға сақтап, ойдың айқындығын арттыруға болатынына сенімді.
Зерттеу The American Journal of Clinical Nutrition журналында жарияланды.
Дереккөз: Stan.kz
