Бүгінгінің тілін кім түсінеді? Қазір жастардың тілі, ватсаптың тілі, заманның тілі деген тіркестер пайда болды. Расын айту керек, Қазақ тілінің мәртебесін қалай көтереміз деп зиялы қауым барынша еңбек етіп жүргенде мына жақта жастар өздерінің тілін қалыптастырып әлек болып жатыр. Мұны қалай түсінуге болады? Осыған анығырақ тоқталып өтсек.
Иә, мен де жаспын, дегенмен, мынадай жастардың ісіне бас шайқап, көңілім құлазиды. Қазір әлеуметтік желіде түсініксіз сөз желдей есіп жүр. Мәселен, біреумен ватсап арқылы сөйлесе қалсаңыз қысқартылған бірдеңе жазады. Мысалға – «Изи». Сіз де, мен де түсінбеймін. Бірақ өздері түсінеді. Ол – оңай ғой деген сөз екен. Ал бір жақсы жаңалық немесе таңғалатын сөз айтсаң «Ема» деп шыға келеді. Бұл жастардың таңғалғаны, «мәссаған» деген секілді ойын білдіргені екен. Мына қызықты қараңыз «ЖБ» деген бар екен. Әуелі бұл қыстырма сөз қазақша да емес екен. ЖБ – железо бетон дегені. Ал керек болса, қазақшаны қысқартып, түсініксіз қолданғаны былай тұрсын, екі бүктеп орысшаны сөз қолданысына кіргізіп жіберіпті. Сонда қазақтың «Міндетті түрде» деген әп-әдемі сөзін «ЖБ»-ға ауыстырып жіберіпті. Біз сонда қайда бара жатырмыз? Үлкен буын түсінбейді, өздері осы тілде түсінісіп, сөйлесіп жатады. Кешегі Алаштың аманатына қиянат жасап жүргенін осы жастар біле ме?! Әй, қайдам, тілді түсінбей тұрған бұлар, аманатты қайдан білсін? Жастар деп айтып отырмын, жасөспірім, кішкентай балдырғандар да қазір осындай әдетке көшкен. Үйдегі ата-ана да балаларының шатпағына жеңіл қарап, мән бермейді. Болашақта бұл үрдіс ұлғая келіп, тілдік құрылымның, сөз, сөйлеу мәдениетінің бұзылуына әкеле жатқанын сезбейді. Сондықтан, ең бірінші баланың тіліне ата-ана дұрыс қарау керек. Одан кейін, қоғамдағы ортасына көңіл бөлген абзал. Егер бұлай кете берсе, құндылығы мен мағынасы терең қазақ тілінің болашағына жасалған қиянатты кеш көріп, ертең бармақ шайнап қалмайық. «Баланы жастан…», – деген осы болар.
Сағынгүл ҚҰРАЛБЕК,
ЖУ-дің 4-курс студенті
