Қазақстан қаржы нарығында маңызды жаңалық – исламдық қаржы қағидаттарына негізделген «халал несие» өнімдерін заңдастыру мәселесі қаралуда. Қаржы нарығын реттеу және дамыту агенттігі бұл бағыттағы заң жобаларын қоғамдық талқылауға ұсынды.
Халал несиенің ерекшелігі неде?
Халал несие – бұл пайызсыз несие. Яғни, клиент алған қаржысына өсім төлемейді. Оның орнына банк пен клиент арасында серіктестік орнайды: екі тарап та табысты немесе шығынды бірлесіп көтереді. Мысалы, банк көлік сатып алуға қаржы бөліп, кейін оны клиентпен бірге жалға беріп немесе сатып, пайда табады.
Жаңа заң жобасының артықшылықтары:
-
Дәстүрлі банктерге де рұқсат беріледі
Жаңа жоба қабылданса, исламдық банктермен қатар дәстүрлі банктер де халал қаржы өнімдерін ұсына алады. Бұл оларға бір лицензиямен екі бағытта жұмыс істеуге мүмкіндік береді. -
Клиенттер құқығын қорғау күшейеді
Үш деңгейлі шағымдану жүйесі енгізіледі: банк ішіндегі шешім, Қаржы агенттігіне жүгіну және соңғы шешім ретінде – сотқа арыздану. -
Мемлекеттік қолдау жүйесі өзгертіледі
Енді тек жүйелік маңызы бар банктер ғана мемлекеттен көмек ала алады. Бұл бюджет қаражатын тиімді пайдалануға бағытталған. -
Финтех пен цифрлық шешімдерге басымдық
Жаңа заң финтех секторын қолдауға негізделіп, адал қаржы өнімдерін онлайн түрде де ұсынуға жол ашады.
Халал несие – тек қаржылық құрал ғана емес, сонымен қатар адалдық пен әділдікке негізделген серіктестік. Бұл бастама Қазақстандағы қаржы жүйесін әртараптандырып, тұтынушыларға жаңа, әділетті балама ұсынуға бағытталған маңызды қадам болып отыр.
