Алматы және Жетісу облыстарында барлығы 834 аурухана бар. Адам санына байланысты кей жерлерде тұрғындарға дәрігерлік амбулатория, фельдшерлік-акушерлік, медициналық пункттер қызмет көрсетеді. Талапқа сәйкес, елдімекенде 1900 тұрғын болса дәрігерлік амбулатория қызмет көрсетуі керек.
Фельдшерлік-акушерлік пункт болу үшін ауыл тұрғынының саны 800-ге жетуге тиіс. Ауылдың үлкен-кішісінің саны 500-ден аз болған жағдайда медициналық пункт салынады. Былтырдан бері облыста тез құрылатын блокты-модульді медициналық пункттер тұрғызыла бастады. Алғашқы заманауи емхана 6 ай бұрын Ескелді ауданына қарасты Биғаш ауылында пайдалануға берілді. Емхананың жай-күйін көруге арнайы барған едік. Жаңаның аты жаңа. Ауласы көгалдандырылып, қоршалыпты. Мұнда үш адам, яғни фельдшер, санитар-тазалықшы және күзетші жұмыс істейді.
Емханаға күніне 15-20 адам ем қабылдауға келетін көрінеді. «Бұрын ем алу үшін Жалғызағашқа, кейде аудан орталығы Қарабұлаққа баратынбыз. Барып-қайтқанша үйде қалған бала-шағамызды ойлап есіміз шығатын. Мына емхана жақсы болды. Заманға сай жасалыпты. Емді асықпай аламыз. Ем-домнан кейін біраз уақыт жатамыз. Ауасы кең. Ыстықта кондиционер қосып қояды. Мұнда келгенде шипажайда демалғандай күй кешеміз. Тіпті, тынығып қайтамыз десек те болады», – дейді ауыл тұрғыны Аяулым Асқар.
Біз емхананы көруге барғанда аудандық аурухананың әкімшілік-шаруашылық бөлімінің басшысы Замир Сакиев те сол жерде екен. «Блокты-модульді медициналық пунктті салудың артықшылығы, жобалау-сметалық құжат жасалмайды. Әйтпесе сол құжатты жасаудың өзіне бірнеше жыл және қыруар қаржы кетеді. Блокты пунктті жазда жасау керек. Инженерлік-коммуникацияны да ертерек тартып тастаған жөн. Пункт 1-2 айда орнатыла салатын болғандықтан, көгалдандыру жұмысын да қатар атқару керек. Құрылысқа пеноблок материалы пайдаланылады. Нысанды салып берген мекеме бұл ғимарат жарты ғасырға дейін сыр бермейтінін айтты. Былтырдан бері біраз тәжірибе жинап қалдық. Өзіміз басы-қасында жүріп, жұмыстарына біраз өзгертулер енгіздік», – дейді Замир Саматұлы.
Кейбір округке қарасты ауылдардың арасы шалғай екенін ескерсек, мұндай блокты-модульді пунттер алдағы уақытта да көптеп салынуға тиіс. Бұл жөнінде жақында Жетісу облысының әкімі Бейбіт Исабаев Көксу ауданын аралағанда айтқан еді.
Денсаулық сақтау басқармасы басшысының міндетін атқарушы Арман Жансеңгіровтің сөзінше, биыл облыста 12 модульді-блокты емхана салынады. Олар Ақсу ауданындағы Көкөзек, Алакөл ауданына қарасты Қамысқала, Жыланды, Ескелді ауданындағы Қоржынбай, Абай, Теректі ауылдарына, Қаратал ауданындағы Қарақұм, Үшкөмей, Кербұлақ ауданының Коноваловка, Шаған, Аралтөбе, сондай-ақ, Көксу ауданының Жамбыл ауылына тұрғызылмақ.
Облыс бойынша медициналық мекемесі жоқ ауылдар әлі де жетерлік. Кейбір аудандарда медицина мекемесі мүлде болмаған. Енді біреулері апатты жағдайда. Едендері тесіліп, төбесі құлап тұрғандары да кездеседі.
Мысалы, 40 мың тұрғыны бар Ақсу өңірінде аудандық ауруханадан басқа екі аурухана бар. Біреуі – Матайда, екіншісі – Қапал ауылында. Қалғандары – дәрігерлік амбулатория мен фельдшерлік-акушерлік пункттер. Сонымен Ақсуда барлығы 41 медицина мекемесі бар. Ауданға енді 12 медициналық пункт керек. Осындай жағдай барлық ауданға қатысты.
Ескелді аудандық ауруханасының директоры Сәуле Рыспекқызының айтуынша, оларға да 12 медицина пункті керек. Биыл үшеуі салынса, тағы 9 медицина мекемесіне қажеттілік туындауда.
Денсаулық сақтау саласына жауапты мамандар «әр ауданға жылына осындай блокты-модульді пункттен 2-3-тен салып алсақ, барлық елдімекенді қамтитын едік» дейді. Мұндай пункттер жобалау-сметалық құжаты арқылы салынатын құрылыс мекемесінен үш есе арзан болады екен. Сонымен қатар, пайдалануға тез беріледі. Ендеше, игілігін ел көрсін.
Гүлжан ТҰРСЫН
Жетісу облысы
