Облыстық мәслихат депутаттарының қатысуымен өткен тексеру комиссиясының кезекті отырысында облыстық жергілікті атқарушы органдар мен олардың ведомстволық бағынысты квазимемлекеттік сектор субъектілері борышының басқарылуына мемлекеттік аудит жүргізу қорытындылары қаралды.
Онда облыс бойынша тексеру комиссиясының мүшесі Қуаныш Ноғайбековтың баяндамасы тыңдалды. Айтуынша, аудиторлық іс-шарамен 15 нысан қамтылып, 35 нысанда үстеме аудиторлық шаралар жүргізілген. Облыстық жергілікті атқарушы органдардың республикалық бюджеттен берілген бюджеттік несиелер және мемлекеттік бағалы қағаздар берешегі биылғы 1 қаңтардағы жағдай бойынша 66 374 457,4 мың теңгені құраған. Оның ішінде республикалық бюджет есебінен қарыздар мен мемлекеттік бағалы қағаздар берешегі бар.
Бюджеттік несиелер ауылдық елді мекендердегі әлеуметтік сала мамандарын әлеуметтік қолдау шараларын іске асыруға, агроөнеркәсіп кешеніндегі инвестициялық жобаларға, жылу, сумен жабдықтау және канализация жүйелерін қайта құру мен салуға, Текелі моноқаласында кәсіпкерлікті дамытуға ықпал етуге, шағын қалаларда және ауылдық жерлерде шағын несие беруге, кондоминиум объектілерінің ортақ мүлкіне күрделі жөндеу жұмыстарын жүргізуге жұмсалған. Сондай-ақ, ауыл халқы табысын арттыру жобасын кеңейту үшін елді мекендердегі тұрғындарға шағын несиелер беруге, жастардың кәсіпкерлік бастамасын қолдауға, ЖАО мемлекеттік бағалы қағаздар шығару арқылы жұмыспен қамтудың жол картасы іс-шараларын қаржыландыруға және несиелік тұрғын үй құрылысын жүзеге асыруға пайдаланылған.
Белгілі болғандай, аудит барысында Көксу, Панфилов, Қаратал аудандары мен Талдықорған қаласының жергілікті атқарушы органдары тарапынан несиелік шартта көрсетілген сыйақыларды облыс бюджетіне уақытынан кешіктіріп төлегендері анықталып, сол себепті осы аудандар бойынша 18 243,4 мың теңге айыппұл есептелінген. ҚР Ұлттық экономика министрінің 2015 жылғы 2 шілдедегі №495 бұйрығымен бекітілген «Жылумен, сумен жабдықтау және су бұру жүйелерінің құрылысына, қайта құруды және жаңғыртуға несие беру қағидасына» сәйкес аудандық шаруашылық жүргізу құқығындағы коммуналдық мемлекеттік кәсіп- орындарына 2016-2017 жылдары сумен жабдықтау және су бұру жүйелерін салуға, реконструкциялауға және жаңғыртуға бюджеттік несиелер берілген.
Аталған несиелер Ақсу, Кербұлақ, Панфилов аудандары және Текелі қаласы бойынша аудандық/қалалық бюджеттерге 248 663,3 мың теңге негізгі қарыз және айыппұлдар кесте бойынша қайтарылмай тұрғаны анықталған. Жалпы, бюджетке өтелуге жататын қаржылық бұзушылықтар 408 121,6 мың теңгені құрайды. Бұл бұзушылықтар жоспарланған және іске асырылатын жобаларды, оның ішінде бюджеттік несиелер есебінен қаржыландырылатын жобаларды жоспарлаудағы кемшіліктер болып саналады. Сондай-ақ, жергілікті атқарушы органдар тарапынан аудандық коммуналдық мемлекеттік кәсіпорындардың несиелік қарызын қайтару жұмыстарының тиісті деңгейде жүргізілмегенін атап өткен жөн. Бұл айыппұлдар есебінен қарыздың өсуіне, шоттардың бұғатталуына, мүліктердің тәркіленуіне, кейіннен кәсіпорындардың банкрот болуына әкелуі мүмкін.
Айгүл БАЙБОСЫНОВА
