Жақында Алматы қаласындағы «Атамұра» корпорациясының Полиграфкомбинаты баспаханасынан «Балқаштың бас батыры» атты естеліктер жинағы басылып шығып, оқырман қауымға жол тартты.
Онда Екінші дүниежүзілік сұрапыл соғыстың алғашқы күндерінде отқа оранған ұшағын жаудың танк колоннасына бағыттап, жасын болып түскен қазақстандық ұшқыш-жауынгердің өшпес ерлігі баяндалады. Осы ерлігі үшін Ресей батыры, Қазақстанның «Халық қаһарманы» жоғары дәрежелі атақтарын иеленген, Балқаш өңірі топырағының, оның ішінде жері киелі Жиделі ауылының төл тумасы Бақтыораз Шәмпекұлы Бейсекбаевтың туғанына жүз жыл толуына орай ұшқыш батырдың көпшілікке жете мәлім емес болып келген өмірдеректері мен ерен ерлігі жайлы материалдар топтастырылған.
Жинақтың беташары ретінде берілген Балқаш ауданының әкімі Ғалым Тоқпейісовтің «Ерлікті құрметтеу – елдік парыз» атты мақаласында алаштың ержүрек перзентінің ерлігі тұтас қазақ жұртының тұғырлы тарихындағы өзгеше оқиға екендігі атап өтіледі. Белгілі журналист Мейрамбек Төлепбергеннің «Отқа оранған өмір» атты деректі хикаяты мен Жолболды Ысқақтың мақалаларында қаһарман батыр Бақтыораздың жастық шағы, өскен ортасы, әскер қатарына шақырылған мезгілі, оны білетін туған-туыстары жайында зерттеу ізденістерінің нәтижелері жан-жақты баяндалады.
Бақтыораздың есімі тарихқа алтын әріппен алғаш жазылған шақтарда мерзімді баспасөз беттерінде жарияланған Әмір Күлмахановтың, Омар Әпековтың, Нүсіпбай Әбдірахымның мақалаларында қаһарман ұланның өшпес ерлігі ұрпақтан ұрпаққа үлгі болатындығы тілге тиек етіледі. Сонымен бірге осы жолдардың авторының «Қаһарман ұл – Бақтыораз» атты дастаны мен ерлікті өлеңге арқау еткен ақындардың жырлары оқырманға ұсынылған.
Мемлекет және қоғам қайраткері Мұхтар Құл-Мұхаммед «Истина восторжествовала» атты мақаласында жарты ғасыр жасырылған қаһармандық ерліктің иесі Бақтыораз Бейсекбаевтың деректерін іздестіру нәтижесінде шынайы шындықтың үстемдікке ие болғаны жайлы ой түйінделеді.
Ұлы Жеңістің 75 жылдығына және Бақтыораз Бейсекбаевтың туғанына 100 жыл толуына арналған хикаяттар мен мақалалар жинағын құрастырып, баспаға әзірлеген едім. Ал жинақтың баспадан басылып шығуына қаржылай демеушілік жасаған атымтай жомарт Бейсебеков Мұратбек Алтынбайұлына Ресей батыры, «Халық қаһарманы» Бақтыораз Шәмпекұлының рухы қолдап, берекелі ісін оңдап, ел азаматы ретіндегі беделін биіктетіп, абыройын асқақтата беруіне ізгі ниет білдіріліп, шынайы алғыс айтылады.
Жалпы көлемі 288 беттен тұратын жинақ архивтерден алынған деректі құжаттардың көшірмелерімен толықтырылып, отбасылық альбомдардан алынған суреттермен безендірілген.
Әли ЫСҚАБАЙ,
жинақты құрастырушы әрі редакторы
