АҚШ-тың Техас штатына қарасты Хьюстон қаласында тұратын қазақ балалары ұлттық салт-дәстүрді, ән мен биді, халық ауыз әдебиетін бойларына сіңіріп, домбыраның құлағында ойнап жүр. Бұған сеп – қара домалақтардың дарынын ашқан қала ішіндегі жексенбілік қазақ мектебі. Мұхиттың арғы бетіндегі қазақтардың
«Шаңырақ» атты қауымдастығымен құрылған білім ордасы бүгінде өз жұмысын жалғастыруда.
Бүлдіршіндерінің шүлдірлеуіне жол бермей, өз ана тілін ұмытып кетпеуі үшін ұлттық тәрбие мен салт-дәстүрді, жалпы ұлттық құндылықты қалаған ата-ананың тілеуі қабыл болды. Қазақылықпен керегесін қалаған оқу ордасының есігі 2012 жылдан бері ашық. Бір кереметі, мектептің салтанатты ашылуы еліміздің Тәуелсіздігі күні қарсаңында өткізілген еді. Оқу орнында 3-6 жастағы балақайларға арналған «Балапан», 7-12 жастағы жеткіншектерге арналған «Тұлпар» топтарына арнайы сабақтар жүргізіледі. Ұстаздар қауымын еріктілер тобы құрайды. Ұрпақтар сабақтастығын үзбеуге мүдделі қандастар қара домалақтарының бойына ұлттық бояуды сіңіруді осылай қолға алған. Алғашында мұнда мамандық бойынша сабақ беретін мұғалім болмаған. Сондықтан санаулы ұстаздар мамандығы сәйкес келмесе де білгенін үйретіп, барын берді. Оқу орнында бар-жоғы төрт адам қызмет етеді. Бала бойына білім сіңіріп, қазақы қалыптан қара домалақтарды қалыс қалдырмауға талапты Хьюстон тұрғыны Мерзет Әліп ханымның еңбегі елеулі. Ол – қазақ үшін тегін тәрбие беріп, жалақысыз жұмыс атқарып жүрген жан. Мамандығы экономист болса да қазақ тілінен оқытады. Мектептің ұйымдастыру шараларының барлығын қолына алып, қаржысыз-ақ қыруар шаруа тындыруда. Сондай-ақ, Эльмира есімді ұстаз да бала бойындағы талантты ұштап, өнер өлкесіне жетелеуде. Өз ниетімен бала тәрбиесі үшін тиын да сұрамайтын ұстаздың жүрегі кең, жаны жомарт. Ал қалған екі мұғалім елімізден шетелге шығып, білім алып жүрген студенттер. Оларға ата-аналар өзара келісіп жалақы төлеп тұрады.
Шетелдегі қазақ балалары үйде қанша жерден қазақша сөйлегенімен, ағылшынша жауап беруге құмар. Оған Мерзет Әліп ханым өз балалары арқылы мысал келтіреді. Сегізінші сыныпта оқитын үлкен қызының өзі кейде: «Ана, ағылшынша айта салайыншы, маған қазақшадан гөрі ағылшынша айту оңай», – дейді екен. Сол себепті балалардың ана тілінен мүлдем ажырап қалмауы мақсатында ашылған мектеп болашақ үшін үлкен маңызға ие. Алдағы күндері ұстаздар санын көбейтіп, дарынды балаларды даралау да ойда бар.
Мектепте әр жексенбі сайын төрт сағат сабақ оқытылады. Ұстаздар қазақтың тілі мен тарихын, салт-дәстүрін үйретуге барынша күш салады. Қазақ әндерін жаттатып, ұлттық биге баулудан да алдына жан салмайды. Хьюстанда үш мыңға жуық қазақ тұрады. Көбісі қызмет бабымен келгендер және студенттер. Алдыңғы жылы оқу ордасында 30-дай қазақ баласы оқыса, қазір 18 оқушы білім алады. Мектепте шетелде бұрыннан тұрып келе жатқан қазақ отбасының балалары мен әкесі америкалық, анасы қазақ бүлдіршіндер де бар. Қызмет бабы мен ата-аналарының көшіп кетуіне байланысты оқушылардың құрамы үнемі өзгеріп отырады. Түрлі себептерге байланысты балалар кейде қазақша сабаққа келмей қалады. Оқу ордасы мен еліміз арасында ешқандай байланыс жоқ. Бірақ Қазақстан Республикасының АҚШ-тағы елшілігінің қызметкерлері өнегелі істі қолға алған отандастарына ризашылық білдіріп, алғысын айтқан. Жер шарының қай қиырында жүрсе де қазақтығымызды ұмытпай, ғажаптығымызды паш етіп жүрген жандарға алғыс шексіз. Бұл біз үшін үлкен мақтаныш. Мәңгілік Елдің ұрпақтары осылай болса керек.
Ай НИСА.
