Қазақстанда сирек кездесетін балықтар мен су жануарларын заңсыз аулау миллиондаған теңгеге дейін шығынға әкелуі мүмкін. Бір ғана бекіре, күмжі немесе Каспий итбалығы үшін зиянды өтеу мөлшері бекітілген нормативтерге сәйкес 300 айлық есептік көрсеткішке (АЕК) дейін белгіленген, – деп хабарлайды 7-su.kz ақпараттық порталы.
2026 жылы 1 АЕК мөлшері 4 325 теңгені құрайтынын ескерсек, заңсыз балық аулаудың салдары да өсті. Мемлекет табиғатты қорғау мақсатында әрбір балық түрі үшін арнайы өтемақы мөлшерін бекіткен.
Сирек түрлер: Бір балық үшін 1 млн теңгеден астам айыппұл
Қызыл кітапқа енген немесе ерекше қорғалатын балықтарды аулау қылмыстық жауапкершілікке дейін апаруы мүмкін. Атап айтқанда:
-
300 АЕК (1 297 500 теңге) әр данасы үшін: Сырдариялық жауырындық, Каспий және Арал албырты, ақбалық, сылан, күтім, Іле шармайы, Каспий жыланбалығы, күмжі, Балқаш алабұғасы, пілмай және Сібір бекіресі.
-
100 АЕК (432 500 теңге) әр килограмы үшін: Қортпа, уылдырықты және уылдырықсыз пілмай, бекіре (Сібір бекіресінен басқа), шоқыр және сүйрік балықтары.
-
193 АЕК (834 725 теңге) әр данасы үшін: Каспий итбалығы.
Көп таралған балық түрлеріне салынатын өтемақы
Тіпті қарапайым балық аулау ережелерін бұзғаны үшін де айтарлықтай төлемдер қарастырылған:
-
Ақ амур, көксерке, сазан, тұқы, шортан – 1,3 АЕК (5 622,5 теңге) әр кг үшін;
-
Албырттар (бахтах, майқан) – 1,7 АЕК (7 352,5 теңге) әр кг үшін;
-
Табан, торта, мөңке, алабұға – 0,4 АЕК (1 730 теңге) әр кг үшін;
-
Салин артемиясының цисталары – 3 АЕК (12 975 теңге) әр кг үшін.
Неліктен бұл маңызды?
Айыппұлдар тек жазалау құралы емес, табиғи тепе-теңдікті сақтаудың тетігі. Жетісу өңіріндегі Балқаш, Алакөл және Іле өзенінде балық аулауды ұнататын азаматтар үшін кибергигиена мен заң сауаттылығы аса қажет. Заңсыз құралдарды (қытай аулары, электр қармақтары) қолдану табиғатқа орасан зор зиян келтіреді.
Балық аулауға шықпас бұрын, рұқсат етілген жерлер мен балық түрлерін алдын ала анықтап алғаныңыз абзал. Есіңізде болсын, табиғатты қорғау – болашақ ұрпақ алдындағы парызымыз.
