Жетісу облысында ауа температурасының жоғарлауы мен жауын-шашын салдарынан жылыну биыл ерте басталды (қардың еруі 4 ақпанда тіркеліп, 10-20 ақпанда қарқынды жүрді. Былтыр наурызда болған). Биылғы су тасқыны кезеңіне дайындық мақсатында, 2025 жылы 26 инженерлік іс-шара жүргізілді, олардың бүгінгі күнге 24-і толық аяқталып, 3 шақырым қорғаныс дамбалары салынып жөнделді, ал 14,8 шақырым су бұру арналары мен арықтар орнатылды, 11 шақырым өзендер мен каналдар арналары механикалық тазартылды, 13 шақырым өзен арналарының түбі тереңдетіліп, жағалаулары нығайтылды. Қалған 2 іс-шара көшпелі биылғы облыстың даму жоспарына сәйкес жалғасуда (1 — Талдықорған қаласындағы Қаратал өзенінде механикалық тазалау, тереңдету, 2 — Қаратал ауданы Тастөбе, Қаражиде ауылдары маңында Қаратал өзенінде механикалық тазарту, түзету және үйінді дамбаны жөндеу жұмыстары), – деп хабарлайды 7-su.kz ақпараттық порталы.
Бұл жөнінде толықтырып Бейсен Құранбек атындағы Журналистер үйіндегі брифингте облыстық төтенше жағдай департаменті төтенше жағдайлардың алдын алу басқармасының бастығы Ринат Тазабековпен «Қазсушардың» облыстық филиалы директордың міндетін атқарушы орынбасары Бақыт Әбішев жан-жақты айтты.
– Барлық қауіпті учаскелерде кезекшілік ұйымдастырылып, күнделікті мониторинг жүргізілді. Бақылау барысында облыстың жалпы 48 су бұру арналарының 31 арнасы арқылы тасқын сулар транзитті қауіпсіз өтті. Алайда, Ақсу ауданының Алтынарық ауылында (11 ақпан, 2 аула), Талдықорған қаласының «Қызыл тас» саяжай қоғамында (11 ақпан 1 аула) және Қаратал ауданының «Үштөбе-Жылыбұлақ 15 км» (18 ақпан), «Үштөбе-47 разъезд 16 км (20 ақпан) облыстық маңызы бар автожолдарында жергілікті су басу жағдайлары тіркелді. Тұрғын үйлер мен инфрақұрылым нысандары зардап шекпеді, жол қозғалысына шектеу қойылған жоқ, –деді Ринат Талғатұлы.
Су тасқыны жағдайын бақылау үшін өзендерде 53 гидробекет жұмыс жасауда («Қазгидромет» РМК – 27, «Қазселденқорғау» ММ – 26). Облыстағы 8 су қоймалардың 5-еуі («Алмалы», «Акешкі», «Ащыбұлақ», «Қызылағаш», «Лепсі өзеніндегі ГЭС-2») жинақтау режимінде. Жалпы, облыс аумағында барлығы 114 гидротехникалық құрылыс (ГТҚ) орналасқан (8 су қоймасы, 17 тоған, 20 гидроторап, 9 бөгет, 1 дамба, 59 магистральдық канал). Оның ішінде 73-і республикалық, 30-ы коммуналдық, 11-і жеке меншікте.
– Су тасқыны суларын апатсыз өткізу мақсатында су шаруашылығы нысандарындағы темір қақпалардың механизмдері толық тексеруден өтті. Төтенше жағдай туындаған жағдайда жедел әрекет ету үшін хабарлау схемасы бекітілді. 2025 жылдың қазан айында БАБИ, ТЖД және жергілікті атқарушы органдардың мамандарымен бірлесіп облыстағы барлық су шаруашылығы нысандарының, қызметтік ғимараттардың техникалық жағдайына, сондай-ақ өзен арналарының жай-күйіне кешенді тексеру жүргізілді. Су қоймаларының жұмыс режимі Балқаш-Алакөл бассейндік инспекциясы бекіткен кестеге сәйкес реттелуде. Төтенше жағдай туындаған жағдайда су қоймаларынан өзендерге апатты су тастағыштар және түптік су шығару құрылғылары арқылы реттелген түрде су жіберу қарастырылған. Сонымен қатар, су қоймаларында ұлттық стандарттарға сәйкес жаңа акустикалық құлақтандыру блоктары орнатылып, БАО-600 жергілікті хабарлау жүйесі іске қосылған, – дейді Бақыт Несіпбайұлы.
