Жол – төрткүл дүниенің, тіршіліктің күретамыры. Сондықтан жол салу мен жөндеу жұмысы қыс айларынан өзге жыл мезгілдерінде толассыз жалғасады. Жол құрылыс материалдарының сапалы болуы оның құрамына, дайындалу технологиясына тікелей байланысты. Осы ретте асфальт өндірумен айналысатын «Асфальтобетон -1» кәсіпорнының үзіліссіз жұмыс істеп келе жатқанына жарты ғасырдан астам уақыт өтіпті.
Сонау кеңестік кезеңнен бері асфальт өндіретін алып кәсіп- орынның тізгінін ұстап, қалыпты жұмыс істеуін қамтамасыз етіп отырған ағайынды Герс пен Варис Исламовтардың есімдері елге кеңінен мәлім. «Асфальтобетон-1» ЖШС құрылтайшысы Герс Абубакирұлы болса, бас директор Варис Абубакирұлы екеуі бірлесіп, бәсекеге қабілетті отандық өнім өндіруге үлестерін қосуда. Алматы мен Алматы облысы жолдарын жасауға ықпал етіп жүрген аталмыш кәсіпорынның филиалдары Еңбекшіқазақ және Талғар аудандарынан ашылып, қарқынды жұмыс істеуде. Бірі Алматы-Көкпек күрежолының Еңбекшіқазақ ауданына қарасты 33-ші шақырымында орналасса, екіншісі Кеңдала ауылындағы Талғар өзені бойынан орын тепкен. Білікті басшы Марат Дюсебаев басшылық ететін бұл филиалдарда барлығы 187 адам тұрақты жұмыспен қамтылған.
– Жол құрылыстарына пайдаланатын қиыршық тас-құм өңдеу және асфальт жасау филиалдары Алматы облысының жолдарын жасауға белсене атсалысып келеді. Тас өңдеуге қажет техникаларға келсек, Еңбекшіқазақ ауданында кеңестік кездегі көне ресейлік техникалар қолданылса, Талғар ауданындағы филиал жұмысшылары қытай технологиясымен жұмыс істейді. Осы екі участок бойынша жылына 750 мың тонна қиыршық тас пен құм, 200 мың тонна асфальт өндіріледі. Яғни, межелеген жоспар толығымен орындалуда, – дейді филиал директорының орынбасары Алмас Төлегенов.
Өндіретін өнімнің сапалы болуын басты назарға алатын кәсіпорында өз ісін жете меңгерген мамандар жұмыс істейді. Олардың қатарында 20-ға жуық инженерлік-техникалық қызметкерлер мен тәжірибелі мамандар бар. Бұған қоса, өндірілген өнім құрамы мен сапасын тексеретін лабораториялық зертхана мамандары да өз істерінде сергектік пен біліктілік танытуда. Олардың көшбасында жылдар бойы табанды еңбек етіп келе жатқан үгіту-сұрыптау цехының шебері Әлімхан Битиев, тас үгітуші Сайдула Мамедов және зертхана меңгерушісі Лариса Осначук сынды мамандардың есімі ерекше аталады. Сонымен қатар, осы екі участок бойынша алдыңғы шептен көрініп жүрген Андрей Насонов, Мәди Тасқалиев, Юрий Губенко, Константин Аманатиди, Жұмагелді Утегенов, Таиржан Сұлтанов, Иван Жук, Илья Янокопуло, Абдулжан Мурзабаев сынды өз ісінің майталмандары тас-құм зауытының өнімділігін арттыруда аянбай еңбек етуде.
Жұдырықтай жұмылған кәсіп- орын жұмысшыларының өнімді еңбек етуіне барынша жағдай жасалған. Мәселен, арнайы киімдермен қамтамасыз ету, сүт беру, уақытылы жалақы төлеуде мәселе жоқ. Тіпті, құлақ тұнып, шаң қаптыратын ауыр жұмыстан қажитын еңбек адамы елімізге белгілі «Қарадала» санаторийіне барып, сауықтыру шараларын қабылдап, демалуымен де ерекшеленеді. Аталмыш екі аудан азаматтарын тұрақты еңбекпен қамтып отырған кәсіпорын ұжымындағы 187 адамның басым бөлігі вакцина алған.
– Елдегі карантиндік шектеулер күшейген кезде де жұмысымыз тоқтаусыз жүрді. Өйткені, жол құрылыс жұмысы жылдан жылға қарқын алуда. Заманға сай кең айналма жолдар салынып жатыр. Ауыл арасындағы жолдар да жасалуда. Сондықтан жұмысшылардың денсаулығы басты назарда болуы шарт. Ұжымдағы жеті адам ғана медициналық көрсеткіштеріне байланысты вакцина алмады, – дейді Алмас Төлегенов.
Тынымсыз гүрілдеп, күні-түні қазаны «қайнап» жататын филиалдардың жұмыс үрдісіне келер болсақ, екі карьерде қиыршық тастар мен құмнан балас өндіріп, оны уатып, үгітіп, 5-6 фракцияға бөлінген ұсақ тастар мен құмды қаладағы асфальт шығаратын зауыттарға жөнелтіп отырады. Сөйтіп, Алматы қаласындағы 4 асфальт шығаратын зауытта оның құрамына қажет битум, ұнтақтар қосылып, стандартқа сай отандық асфальт өндіріліп шығады. Дайын өнім жол жасау мекемелеріне таратылады.
Қиыршық тас өндіру және асфальт жасау филиалында биылдың тоғыз айлық көрсеткіші де толық орындалғанын атап айтқан Алмас Ғабденұлы қыс мезігілінде техниканы толық жөндеуден өткізіп, келер маусымға дайындық жасалатынын тілге тиек етті. Автотранспорт бөлімінде ауыр жүк тасымалдаушы техникалар мен эксковаторлар жеткілікті қамтамасыз етілген. Оларды тәжірибелі жүргізушілер тізгіндейді.
Қиыршық тас-құм өндіретін зауыттың Кеңдалаға келген бастапқы жылдары тұрғындардың қарсылығына ұшырағанын жасыруға болмас. «Талғар өзені мен Кеңдала ауылы тұрғындарына экологиялық зиян шектіруде» деген қоғам белсенділері өздерінің бірнеше талабын қойған. Соның бастысы – аталған кәсіпорынның ауыл көшелерін асфальттауға септігін тигізуі, қайырымдылық шараларына атсалысуы.
– «Транспортник-Кеңдала» саяжай кооперативінің талап-тілегіне орай былтыр саяжайға су құбырын жаңартып бердік. Биыл Райымбек көшесінің 500 метрін асфальттап беруге уәде еттік. Келісімшарт бойынша 2026 жылға дейін жұмыс істеу мерзіміміз ұзартылды. Соған орай, Талғар-Бәйтерек күрежолының аяққы тұстағы екі жағына, яғни, 300 метріне жаяу жүргіншілер үшін тротуар төсеп беруге келістік. Саяжайлардың басқа да көшелеріне тас төсеу жұмысын үзбей атқарып, тұрғындар тілегін қанағаттандырудамыз. Сондай-ақ, Кеңдала ауылдық әкімшілігімен тығыз байланыс жасап, басқа да қайырымдылық шараларына қолғабыс етуден тартынбадық, – дейді Алмас Ғабденұлы.
Алдағы уақытта сұраныстың артуына орай жұмыс көлемін ұлғайтуды көздеген филиал басшылары асфальт өндіретін екінші зауытты іске қосуды көздеуде. Іле, Қарасай, Еңбекшіқазақ, Талғар аудандарының жоғары сапалы асфальтпен қамтамасыз етілуіне өзіндік үлесін қосып отырған кәсіпорынның келешекте де жол құрылыс саласын дамытудағы үлес салмағы арта түсері анық.
Ұлбосын ИСАБЕК
Талғар ауданы
