Балаеваның айтуынша, Қазақстан азаматтарының мүдделері бірінші орында болады. Шетелдіктер тек жұмыс күші тапшылығы бар салалар мен аймақтарға шақырылады.
«Ең алдымен Қазақстан азаматтарының мүдделерін басшылыққа аламыз. Шетелдік жұмыс күші жұмыс күші тапшылығы бар жерде ғана тартылады. Көші-қон ағындары салалардың, аймақтардың және нақты жобалардың нақты қажеттіліктеріне негізделіп қалыптасады», – деді ол.
Министр мигранттар мен жұмыс берушілерді бақылау күшейтілетінін атап өтті. Елге тек Қазақстан заңдары мен мәдениетін құрметтеуге дайын адамдар кіре алады дейді.
«Көші-қон заңнамасының орындалуы күшейтіледі, ал заңбұзушылықтар үшін мигранттар мен жұмыс берушілерге жауапкершілік сөзсіз болады». Қауіпсіздік әр кезеңде қамтамасыз етілуі керек», – деп атап өтті Балаева.
2026 жылдың қаңтарынан бастап тұруға рұқсат алуды қалайтын шетелдіктер үшін баллдық модель енгізіледі. Олар қазақ тілінен тест тапсырады, сандық сауалнаманы толтырады, тексерулерден және сұхбаттан өтеді.
Этникалық қазақтар (қандастар) үшін арнайы рәсім қолданылады. Көшу, қоныстану және жұмыспен қамту бойынша мемлекеттік көмек алу үшін олар қандас мәртебесін алып, еңбек тапшылығы бар Ақмола, Абай, Қостанай, Павлодар, Атырау, Батыс Қазақстан, Шығыс Қазақстан және Солтүстік Қазақстанға көшуі керек. Көшу кезінде бес жылдық әлеуметтік келісімшартқа қол қойылады.
«Егер қандас отбасы көмек алып, екі-үш жылдан кейін әлеуметтік келісімшартқа сәйкес қажетті бес жыл бойы тұрмай, қабылдаушы аймақтан басқа қалаға кетуді шешсе, онда олар мемлекетке алынған қолдаудың барлық сомасын қайтаруға міндетті», – деді Аида Балаева.
Сонымен қатар қандастар жалпы рәсімді таңдап, мемлекеттік қолдаусыз немесе аймаққа байланысты тұрақты тұруға өтініш бере алады. Содан кейін олар қайда тұру керектігін өздері шешеді.
Балаева жаңа саясат қоғамның, бизнестің және аймақтардың пікірлерін ескере отырып, біртіндеп жүзеге асырылатынын атап өтті. Басымдық заңға бағынатын және адал ниетті адамдарға беріледі. Цифрлық құралдар сұр схемалар мен жалған құжаттарды жоюға көмектеседі.
