Орта салмақта WBO және IBF нұсқалары бойынша әлем чемпионы Жәнібек Әлімханұлы 2025 жылды сәтсіз аяқтап, үлкен даудың ортасында қалды, – деп хабарлайды 7-su.kz ақпараттық порталы Vesti.kz сайтына сілтеме жасап.
Ресейлік «Чемпионат» басылымы өткен жылдың қорытындысы бойынша ең жолы болмаған үздік бес боксшының тізімін жариялады. Өкінішке қарай, бұл тізімге қазақстандық «Qazaq Style» да еніп кетті. Биылғы жыл Жәнібек үшін тек бір жекпе-жекпен және ауыр айыптаулармен есте қалмақ.
Арман мен ақиқат: Неліктен жекпе-жек өтпей қалды?
2025 жылдың сәуір айында Әлімханұлы Анауэль Нгамиссенгені айқын басымдықпен жеңіп, өзінің чемпиондық белбеулерін сәтті қорғаған еді. Осыдан кейін бокс сүйер қауым Жәнібектің WBA чемпионы Эрисланди Ларамен жұдырықтасатынын естіп, қатты қуанды. Бұл айқас Жәнібекке үшінші титулды иеленіп, абсолют әлем чемпионы атағына бір қадам жақындауға мүмкіндік беретін басты оқиға болуы тиіс еді.
Алайда маңызды кездесуге санаулы күндер қалғанда жайсыз жаңалық жетті. Допинг–тест қорытындысы бойынша қазақстандық боксшының қанынан тыйым салынған мельдоний заты табылды. Бұл оқиға Ларамен өтетін жекпе-жектің күшін жоюға және спортшының беделіне нұқсан келуіне себеп болды.
«В» сынамасы және ықтимал жаза
2026 жылдың басында Жәнібектің «В» сынамасы ашылды. Қазіргі таңда спорт жұртшылығы осы сараптаманың қорытындысын тағатсыздана күтіп отыр. Егер бұл сынамадан да мельдоний анықталса, Әлімханұлының болашағы бұлыңғыр тартпақ.
Сарапшылардың пікірінше, допинг дауының салдары келесідей болуы мүмкін:
-
Титулдардан айырылу: WBO және IBF ұйымдары қазақстандық боксшыны чемпиондық белбеулерінен ресми түрде айыруы мүмкін.
-
Дисквалификация: Спортшы белгілі бір мерзімге (бірнеше айдан бірнеше жылға дейін) жекпе-жек өткізу құқығынан айырылады.
-
Рейтингтен шығу: Әлемдік бокс рейтингтеріндегі позициясын жоғалтып, мансабын қайтадан басынан бастауға мәжбүр болады.
Мельдоний деген не және ол неліктен қауіпті?
Мельдоний – спортшының төзімділігін арттырып, жүрекке түсетін жүктемені жеңілдететін дәрілік зат. 2016 жылдан бастап Дүниежүзілік допингке қарсы агенттік (WADA) бұл препаратты қолдануға тыйым салған. Көптеген кәсіпқой спортшылар осы заттың кесірінен үлкен жарыстардан шеттетіліп жатады. Жәнібектің жағдайында бұл препараттың ағзасына қалай түскені әлі де жұмбақ және тергеу жұмыстары осы мәселенің мән-жайын ашуға бағытталған.
Конструктивті көзқарас: Шығар жол бар ма?
Қазіргі жағдай өте күрделі болғанымен, Жәнібектің командасы бұл мәселені құқықтық шеңберде шешуге тырысуда. Спорттық арбитраждарда өз кінәсіздігін дәлелдеген боксшылардың тәжірибесі бар. Мысалы, тағамдық қоспалардың құрамында тыйым салынған заттың барын білмегенін дәлелдеген жағдайда жаза мерзімі қысқартылуы мүмкін.
Жәнібек Әлімханұлы 2025 жылға дивизионының ең мықты чемпионы ретінде кіргенімен, жылды допингтік тергеудің фигуранты ретінде аяқтауға мәжбүр болды. Дегенмен, қазақстандық боксшының табандылығы мен еңбекқорлығы бұл кедергіден өтуге көмектеседі деп сенеміз. Ол тек өзінің жеңіліссіз рекордын ғана емес, сонымен бірге таза есімін де қорғап қалуы тиіс.
Жәнібекпен бірге бұл сәтсіз боксшылар тізіміне Артур Бетербиев, Джервонта Дэвис, Даниэль Дюбуа және Сауль Альварес сияқты әлемдік деңгейдегі жұлдыздар да енді. Бұл – спорттың жоғары деңгейінде кез келген атлеттің күтпеген қиындықтарға тап болуы мүмкін екенінің дәлелі.
