Мемлекет басшысы жүргізіп отырған ауқымды экономикалық реформалар аясында 2025 жылы прокурорлар мемлекет мүдделерін 1,1 трлн теңгеден астам сомаға қамтамасыз етті, – деп хабарлайды 7-su.kz ақпараттық порталы.
Бұл көрсеткіш еліміздегі заңдылықты нығайту мен бюджет қаражатын тиімді пайдалану бағытындағы жұмыстардың нақты жемісі. Әсіресе, мемлекеттік сатып алу, жер ресурстарын басқару және экологиялық қауіпсіздік салаларындағы бақылаудың күшеюі қазынаға қомақты қаржының түсуіне негіз болды.
Экономикалық әділеттілікті орнату жолында атқарылған істер ауқымды. Мемлекет пайдасына мемлекеттік қаражатты жұмсау, мемлекеттік сатып алу, қоршаған ортаны қорғау және жер қойнауын пайдалану, жерлерді ұтымды пайдалану және басқа да салаларда 470 млрд теңге көлемінде ақша қаражаты мен мүлік тәркіленді. Бұл ретте Бас прокуратураның Қаржы және Әділет министрліктерімен бірлескен жұмысы ерекше маңызға ие.
Мысалы, мемлекеттік мүлікті басқарудың заңдылығына жүргізілген тексерулер нәтижесінде, 3 жылдан астам уақыт бойы шоттарда бұғатталып тұрған 193 млрд дивидендтер бюджетке қайтарылды. Бұл қаражат бұған дейін түрлі кедергілерге байланысты мемлекет игілігіне жұмсалмай келген болатын. Прокурорлық қадағалаудың арқасында аталған сома енді ел экономикасын дамытуға жұмыс істейді.
Жер мәселесі – халық үшін ең өзекті тақырыптардың бірі. Соңғы жылдары мемлекет меншігіне Алатаудың тау етегінде, Каспий теңізінің жағалауында, Бурабай ұлттық паркінде орналасқан олигополиялардың иелігіндегі жерлер қайтарыла бастады. Жалпы алғанда, 800 мың гектар ауыл шаруашылығы мақсатындағы жер мемлекетке қайта өтті.
Бұл жерлер жылдар бойы мақсатты түрде пайдаланылмаған немесе жекелеген топтардың ғана мүддесіне қызмет еткен. Қазіргі таңда прокурорлардың араласуымен бұл алқаптар қарапайым ауыл тұрғындарының пайдалануына берілді. Осылайша, бірқатар өңірлердегі жайылым тапшылығы мәселесі іс жүзінде оң шешімін тауып, ауыл халқының мал шаруашылығымен айналысуына жол ашылды.
Президент бекіткен ішкі саясат қағидаттары мен «Таза Қазақстан» тұжырымдамасы аясында экологиялық залалдарды өндіруге де басымдық берілді. Табиғат пайдаланушылар тарапынан келтірілген 25 млрд көлеміндегі экологиялық шығын толық өтелді. Бұл ретте заманауи технологиялардың мүмкіндігі кеңінен қолданылуда.
Цифрлық технологияларды, ғарыштық мониторингті және жасанды интеллект элементтерін пайдалана отырып, прокурорлар экологтармен бірлесіп 3,8 мыңнан астам заңсыз қоқыс орындарын анықтап, олардың көзін жойды. Сонымен қатар, прокурорлық қадағалау актілері бойынша құрылыс салушылар 300 мыңнан астам жаңа жасыл желектер отырғызды. Бұл қалалардың экологиялық ахуалын жақсартуға бағытталған конструктивті қадам болып саналады.
Мемлекеттік басқарудың тиімділігін арттыру туралы Президенттің Жарлығын орындау шеңберінде прокурорлар жергілікті атқарушы органдардың жоспарлаған шығыстарын қайта қарады. Нәтижесінде 255 млрд теңге көлеміндегі қажетсіз мемлекеттік шығындардың жолы кесілді. Салыстырмалы түрде айтсақ, бұл сома тұтас бір өңірдің жылдық бюджетімен пара-пар.
Атап айтқанда, Павлодар мен Атырауда жергілікті органдар арнайы техника мен пәтерлерді нарықтық бағасынан 3 есе қымбат бағамен сатып алуды көздеген. Мұндай тиімсіз жоспарлардың тоқтатылуы бюджет ақшасының оңды-солды шашылуына тосқауыл болды. Үнемделген қаражат енді әлеуметтік қажеттіліктерге, атап айтқанда, мектептер мен ауруханалар салуға, инфрақұрылымды жақсартуға бағытталады.
Құқықтық саладағы қадағалау да назардан тыс қалған жоқ. Прокурорлардың өтінішхаттары мен наразылықтары бойынша 300-ден астам азаматтық және әкімшілік іс бойынша шешімдер қайта қаралды. Бұл істер бойынша мемлекет пайдасына тағы 22 млрд теңге өндірілді.
Ерекше атап өтерлік жайт, мемлекеттік қорғаныс тапсырысы аясында орындалмаған қару-жарақты жөндеу жұмыстары үшін 800 млн теңге өндіріліп, бюджетке қайтарылды. Сонымен қатар, жеке компаниялардың кредиттік берешегін мемлекет есебінен жабуға қатысты заңсыз әрекеттердің де жолы кесілді.
Қорыта айтқанда, қоғам мен мемлекеттің экономикалық мүдделерін қорғау саласындағы жұмыс жаңа деңгейге көтерілді. Жасанды интеллект пен цифрландыруды енгізу прокурорлық қадағалаудың тиімділігін арттырып, әрбір тиынның мақсатты жұмсалуын қамтамасыз етуде.
Дереккөз: https://x.com/asylov_genpr/status/2010608339177349476?s=46
