Қазақстанда кәсіпкерлік мақсатта пайдаланылатын мобильді аударымдарды бақылау жаңа кезеңге өтті. Салық органдары банктерден түскен мәліметтерді сараптап, заңсыз кәсіпкерлік белгілері бар азаматтарды анықтауға кірісті. Бұл процесс елдегі көлеңкелі экономика үлесін азайтуды көздейді, – деп хабарлайды 7-su.kz ақпараттық порталы.
Кімдер бақылау сүзгісіне ілінеді?
Мемлекеттік кірістер комитеті халық арасында туындаған сауалдарға байланысты нақты түсініктеме берді. Мамыр айынан бастап жіберілетін алғашқы хабарламалар тек белгілі бір талаптарға сай келетін тұлғаларға қатысты болмақ. Егер азаматтың жеке шотына түсетін қаражат мына үш критерийге бір мезгілде сәйкес келсе, ол салық органдарының назарына түседі:
- Бір ай ішінде шотқа 100-ден астам түрлі адамнан ақша түссе;
- Бұл жағдай қатарынан үш ай бойы қайталанса;
- Аударымдардың жалпы сомасы 1 млн теңгеден (нақтырақ айтқанда 1 020 000 теңгеден) асса.
Осы үш шарт бірдей орындалғанда ғана банктер ақпаратты құзырлы органдарға жолдайды. Қаржы вице-министрі Ержан Біржановтың айтуынша, қазіргі таңда банктерден барлық дерек жиналып, жүйелі түрде өңделу үстінде. Әрбір азаматтың мәртебесі жеке қарастырылып, қайталанған мәліметтер сүзгіден өтеді.
Қарапайым тұрғындар алаңдауы керек пе?
Көптеген отандастарымызды «туыстарға немесе әріптестерге жіберілген ақша үшін салық төлейміз бе?» деген сұрақ мазалайтыны анық. Мамандар бұл тұрғыда ешқандай қауіп жоқтығын айтады. Жеке мақсаттағы аударымдар – туыстарға көмек, сыйлықтар, әріптестердің ортақ түскі асы немесе мектептегі ата-аналар жиналысына жиналған қаражат – салық салу объектісіне жатпайды.
Бұл ретте басты мақсат – кәсіпкерлікпен айналыса тұра, салықтан жалтаратын тұлғаларды ашық жұмыс істеуге шақыру. Салық кодексінің 55-бабына сәйкес, тек табыс алу белгілері бар транзакциялар ғана зерттеледі.
Кәсіпкерлерге қандай кеңес беріледі?
Егер сіз шынымен де қызмет көрсетумен немесе саудамен айналыссаңыз, заң аясында жұмыс істеудің тиімді жолдарын қарастырған жөн. Қазіргі таңда шағын бизнес үшін салық режимі барынша жеңілдетілген. Мәселен:
- Арнайы мобильді қосымшалар арқылы жеке кәсіпкер ретінде тіркелу.
- Кәсіпкерлікке арналған бөлек шот ашу.
- QR-төлемдерді қабылдау.
Бұл қадамдар тек салықтық тексеруден қорғап қана қоймай, бизнестің ашықтығын қамтамасыз етіп, болашақта несие алу немесе мемлекеттік қолдау бағдарламаларына қатысу мүмкіндігін арттырады. Мамыр айында хабарлама алған азаматтарға бірден айыппұл салынбайды. Оларға алдымен жағдайды түсіндіріп, қателікті түзетуге немесе қызметін заңдастыруға уақыт беріледі.
Егер сізге салық органынан хабарлама келсе, үрейге бой алдырмай, көрсетілген мерзімде түсініктеме беру маңызды. Цифрлық жүйе қателік жіберуі мүмкін, сондықтан өз аударымдарыңыздың жеке сипатын дәлелдейтін айғақтарыңыз болса, мәселе оңай шешіледі.
