Қазақстанда адам өмірін арашалауға елеулі үлес қосқан азаматтарды марапаттауға арналған «Құрметті донор» ведомстволық төсбелгісі алғаш рет ресми түрде тағайындалды, – деп хабарлайды 7-su.kz ақпараттық порталы.
Денсаулық сақтау министрлігінің бұл бастамасы елдегі донорлық қозғалысты қолдау және мейірімділік құндылықтарын дәріптеу бағытындағы маңызды қадам болып есептеледі.
Ресми қаулыға сәйкес, бұл ерекше атаққа еліміздің тұрақты түрде қан өткізіп жүрген 481 азаматы алғашқылардың бірі болып иеленеді. Жаңа ереже бойынша, төсбелгі тек Қазақстан азаматтарына ғана емес, сонымен қатар елімізде тұратын шетелдіктер мен азаматтығы жоқ тұлғаларға да қан мен оның компоненттерін өтеусіз тапсырғаны үшін беріледі.
Үкімет бекіткен арнайы талаптарға сай, марапатқа ие болу үшін адам келесі нормативтердің бірін орындауы қажет:
-
Қанды немесе оның құрамындағы тромбоциттерді кемінде 40 рет өткізу;
-
Қан плазмасын кемінде 70 рет тапсыру.
Төсбелгіні дайындау ісі Қазақстан теңге сарайына тапсырылған. Көз тартарлық белгінің әрбір бөлшегі терең мағынаға ие және Республикалық геральдика комиссиясымен мақұлданған. Нақтырақ айтсақ, марапаттың ортасында қошқыл қызыл эмальмен көмкерілген қан тамшысы бейнеленген, ал оның ішінде ақ түсті жүрек соғысының ырғағы (кардиограмма сызығы) орналасқан.
Денсаулық сақтау министрлігінің таратқан дерегіне сүйенсек, елімізде жыл сайын 180 мыңнан астам адам өз еркімен донор атанады. Осы уақыт ішінде 255 мыңнан астам қан тапсыру рәсімі сәтті орындалады. Бұл көрсеткіш қоғамымызда басқаның өміріне бейжай қарамайтын, жанашыр жандардың көп екенін аңғартады.
Сондай-ақ «Халық денсаулығы және денсаулық сақтау жүйесі туралы» кодекске сәйкес, донорларға арнайы жеңілдіктер қарастырылған. Медициналық тексеруден өту және қан тапсыру күндері қызметкерлер жұмыс беруші тарапынан орташа жалақысы сақтала отырып, жұмыстан босатылады. Бұл шара тұрақты донорларды ынталандыруға және олардың денсаулығын қорғауға бағытталған.
Constructive Journalism (конструктивті журналистика) қағидаттары тұрғысынан қарасақ, «Құрметті донор» белгісін енгізу – жай ғана марапат емес, бұл қоғамда өзара көмек мәдениетін қалыптастырудың құралы. Жетісу облысында да қан орталықтарының жұмысы жүйелі жолға қойылған. Өңір тұрғындары арасында 40-50 рет қан тапсырып, өзгелерге өмір сыйлаған замандастарымыз аз есептелмейді. Мұндай мемлекеттік қолдау шаралары жастарды салауатты өмір салтын ұстануға және ерікті түрде мұқтаж жандарға қол ұшын созуға жігерлендіреді.
Қан тапсыру – ешқандай қауіпсіз, керісінше адам ағзасының жаңаруына септігін тигізетін пайдалы процесс. Бір ғана донордың қаны 3 адамның өмірін сақтап қалуға қауқарлы.
