Қазақстанның қаржы нарығында елеулі өзгерістер байқалуда. Ел азаматтары қолма-қол шетелдік валюта сатып алуды күрт көбейтіп, керісінше ресейлік рубльден арылуға көшті, – деп хабарлайды 7-su.kz ақпараттық порталы.
Ұлттық банк таратқан ресми статистикаға көз жүгіртсек, 2026 жылдың маусым айында мамырмен салыстырғанда доллар, еуро және фунт стерлингке деген қызығушылық еселеп өскен. Ең үлкен көрсеткіш америкалық валютада байқалады. Маусымда халық айырбастау пункттерінен 126,5 млрд теңгеге доллар сатып алды. Бұл өткен айдағы көрсеткішпен салыстырғанда 61,2 млрд теңгеге немесе 93,7% жоғары. Ал 2025 жылдың маусымымен салыстырғанда сұраныс 17,1 млрд теңгеге немесе 15,6% өсіп отыр.
Еуропалық валютаға деген сұраныстың өсуі тіпті таңғалдырады. Маусым айында тұрғындар 25,7 млрд теңгеге еуро сатып алды. Ал мамыр айында бұл көрсеткіш 11,6 млрд теңге төңірегінде еді. Бір жыл ішіндегі айырмашылықты есептесек, сұраныс 24,6 млрд теңгеге немесе 23 еседен астам өскенін көреміз.
Британдық фунт стерлинг те шет қалмады. Жұртшылық маусымда айырбастау пункттерінен 308,3 млн теңгеге британ валютасын иемденді. Бұл алдыңғы айдағы көрсеткіштен үш есеге жуық көп. Тек қытай юаніне деген сұраныс сәл бәсеңдеп, мамырдағы 86,9 млн теңгеден маусымда 76,9 млн теңгеге төмендеді.
Керісінше, ресейлік валюта өз тартымдылығын жоғалтты. Маусымда айырбастау пункттері халықтан 17,5 млрд теңгеге рубль сатып алды, бұл мамырдағы 30 млрд теңгемен салыстырғанда 41,7% төмендеу.
Жылдың алғашқы алты айында (қаңтар–маусым) айырбастау орындары азаматтардан 84,2 млрд теңгеге рубль қабылдаған. Бұл 2025 жылдың сәйкес кезеңінен 63,7 млрд теңгеге немесе 43,1%-ға аз. Деректер 2024 жылдың желтоқсанынан бастап қазақстандықтардың рубльді ұстаудан гөрі, оны сатуға ұмтылып жатқанын айғақтайды.
Валюта нарығындағы мұндай құбылысты сарапшылар бірнеше фактормен түсіндіреді:
-
Жазғы демалыс пен саяхат: Шетелге шығушылар санының артуы еуро мен долларға деген сұранысты табиғи түрде өсіреді.
-
Валюталық диверсификация: Азаматтар жинақтарын инфляциядан қорғау үшін берік валюталарға сақтауды жөн көреді.
-
Геосаяси жағдай: Рубль бағамының құбылмалылығы халықтың ол валютаға деген сенімін азайтты.
Өз жинағыңызды тиімді сақтау үшін мамандар барлық қаражатты бір валютада ұстамауға, портфельді теңге, доллар және еуро арасында 50-25-25% қатынысында бөлуге кеңес береді. Мұндай тәсіл тәуекелді азайтып, қаржылық тұрақтылықты қамтамасыз етеді.
