Халқымызда «Батамен ел көгереді» деген қасиетті сөз бар. Еліміз ежелден ата салтын ұлықтаған, дін мен дәстүрін ұмытпаған ақ жаулықты әжелеріміз бен көнекөз қарияларымыздың ізгі тілегін тыңдауға тырысып, батаға айрықша мән берген. Осы дәстүрді жаңғырту мақсатында Тіл сарайында қариялар арасында бата беруден байқау өтті.
Шараның шымылдығы облыстық тілдерді дамыту жөніндегі басқарма басшысы Рахмет Есдәулетовтің алғысөзімен бастау алды.
– Бата беру – ғасырлар бойы ауыздан-ауызға тарап, ерекше сөз сипатын жоғалтпай сақтап келе жатқан дәстүріміздің бірі. Дана халқымыз «Аталы сөз – баталы сөз», – деп текке айтпаған. Өйткені қазақ сөздің құндылығын түсінген халық. Бүгінгі байқау өскелең ұрпаққа үлгі. Олай болса көнекөз қарияларымыздан асыл сөздің маржанын естиік, – деді ол.
Осыдан кейін кеудесі сыр сандық, сөзі кілт, ақылы алтын, аузы дуалы 20-дан астам абыз «Наурыз» тақырыбында бата беріп сынға түсті. Шараның негізгі мақсаты – батаның мағынасы мен мазмұнын жас ұрпаққа ұғындыру.
Сайыста таңдайға татитын уыз батасымен жұртшылықты тамсандырған сарқандық Қожамсейіт Сүлейменов 1-орынды жеңіп алды. 2-орынды Құрмаш Исмаилов пен Берік Баилов еншіледі. 3-орынды Мақсат Сайдалиев, Бүркітбай Файзулла және Серік Әбдірайымов қанжығалады.
****
С. Сейфуллин атындағы облыстық әмбебап кітапханасында да «Балалар жылы» аясында, «Бата – сөздің атасы» атты тілі шешен, аузы дуалы ақсақалдар арасында облыстық бата байқауы өтті.
Байқауға облыс бойынша 18 қатысушыдан өтінім қабылданды. Қатысушылар екі бағыт бойынша сайысқа түсті. Әуелі көнекөз қариялар ұлға, жолаушыға, ас қайыру сынды батаның барлық түрін жатқа айтса, екінші кезеңде еркін тақырыпта мағынасы терең бата берді.
Шараның мақсаты – ауыз әдебиетінің асылы, ақ тілектің атасы болған бата беру дәстүрін жас ұрпаққа жаттату. «Атадан бота қалғанша, бата қалсын» дегендей, ата-бабамыздан өсиет болып жеткен бата-тілекті жаңғыртып, кейінгі ұрпаққа қалдыруға бағытталған бұл байқауда жеңімпаздар арнайы дипломдармен және сыйлықтармен марапатталды.
Назым НҰРӘДІЛ,
І. Жансүгіров атындағы ЖУ-дің студенті
