Еліміздің қарқынды дамуы ең алдымен межеленген, көзделген жоспарлар мен бағдарламалардың толық орындалуымен жүзеге асады. Соған байланысты Мемлекет басшысы жыл сайын Қазақстан халқына Жолдау жолдап, алдағы бір жылдың ішінде атқарылуы тиіс жұмыстардың бағытын бекітеді.
Қазақстан Республикасының Президенті Қасым-Жомарт Тоқаевтың биылғы «Жаңа жағдайдағы Қазақстан: іс-қимыл кезеңі» атты Жолдауы мемлекеттің даму тетіктерін тұрақты қозғалысқа келтірудің жаңа жолдарын іздестіруге негізделіпті.
Жалпы, биылғы жыл күллі әлем жұртшылығы үшін түрлі сынақтар мен ауыртпалыққа толы болды. Көктеммен ілесе келетін Наурыз мерекесін күтіп жүргенімізде COVID-19 вирусының таралмауына арналған карантиндік шаралар енгізіліп, еркіндікке үйреніп қалған халқымыздың есеңгіреп қалғандай күй кешкені жасырын емес. Дегенмен, мемлекеттік қауіпсіздік үшін қолға алынған шектеулердің нәтижесін көрдік. Соған қарамастан көптеген замандастарымыз жұқпалы дерттен көз жұмып, қабырғамызды қайыстырып кеткені тағы рас. Қалай болғанда да күллі әлемді алаңдатқан аурудың бетін аулақ қылсын деп тілейік.
Пандемияның әсерімен амандықтың, есендіктің зор байлық, таусылмас нығмет екенін ұғындық. Осыны жақсы біліп, тұла бойымен ұғынған Президентіміз Жолдауда: «Елімізде жер-жаһанға зор қауіп төндірген пандемияға қарсы күрес әлі де жалғасуда. Біз азаматтардың өмірін және денсаулығын қорғау үшін бар күш-жігерімізді біріктірдік. Осындай сын сағатта ынтымағы жарасқан халқымыз жұдырықтай жұмылды.
Індетпен күрес дана халқымызға тән асыл қасиеттердің арқасында жүзеге асты. Өзгеге қолұшын созып, тілеулес болу, тосыннан келген кеселге қарсы тұру маңызды екені анық байқалды.
Дәрігерлерге, құқық қорғау органдарының қызметкерлеріне, әскери қызметшілерге, еріктілерге, кәсіпкерлерге және осындай шақта бейжай қалмаған барша азаматтарға шын жүректен алғыс айтамын. Сіздер айрықша табандылықтың және зор жауапкершіліктің жарқын үлгісін көрсеттіңіздер», – деп күн-түн демей еңбек еткен барша азаматтарға ризашылығын білдірді. Бұл халқының амандығына алаңдаған басшымыздың риясыз пейілінен туған пікірі еді.
Сонымен, биылғы Жолдау несімен ерекше, несімен маңызды деген мәселеге тоқталар болсақ, ең алдымен «Мемлекеттік басқарудың жаңа үлгісі» атты І тарауда Мемлекет басшысы айтқан Стратегиялық жоспарлау және реформалар агенттігін құру туралы шешімнің маңыздылығын алға тартар едім. Себебі, тікелей Президентке бағынышты болатын агенттік қазіргідей пандемия кезеңінде жаңаша сипатты жұмыс атқаруы тиіс деп білемін. Бұл жөнінде Қасым-Жомарт Кемелұлы: «Сан алуан көрсеткіштер мен индикаторлардан тұратын мемлекеттік бағдарламалар әзірлеуді тоқтату қажет. Барша азаматқа түсінікті, қысқа әрі нұсқа ұлттық жобалар форматына көшкен жөн. Негізгі мақсат – жұмыстың барысы емес, нәтижесі болуға тиіс.
Осындай түбегейлі реформаны жүргізу үшін мемлекеттік аппараттың қызметін қайта қарау керек. Бұл мәселе бойынша реформаларды жоспарлау мен жүзеге асырудың үйлесімділігі аса маңызды.
Мемлекеттік қызмет жүйесін ретке келтіріп, қайта құру керек. Пандемия кезінде мемлекеттік қызметшілердің басым бөлігінің қашықтан жұмыс істеу режіміне көшуі мемлекеттік аппаратты қысқарту керектігін және бұған толық мүмкіндік бар екенін көрсетті», – деп мемлекеттік қызмет саласында қысқартудың біртіндеп жүретінін, бұл, ең алдымен, цифрландыру үдерісінің жаңа қарқын алуына септігін тигізетінін алға артты.
Шынында биылғы карантин кезінде көптеген саланың жұмысының қашықтан жүргені айдан анық. Тіпті, мемлекеттік маңызды мәселелердің өзі онлайн режимде талқыланып, қажетті аудиторияға жеткізілді. Соған байланысты Жолдауда көтерілген мәселе маңызды болып отыр. Бұл мемлекет қаржысын тиімді әрі мақсатты жұмсауға септігін тигізеді.
«Жаңа жағдайдағы Қазақстан: іс-қимыл кезеңі» атты Жолдауда айтылған тағы бір маңызды мәселе ретінде жыл соңына дейін мемлекеттік қызмет туралы заңнамаға түзетулер енгізілетінін атап өткен Президентіміз еліміздің дамуына кедергі келтіріп отырған сыбайлас жемқорлықпен күресті назарда ұстайтынын ұғындырды. Мысалы: «Сондай-ақ сыбайлас жемқорлыққа қарсы күрестің жаңа тәсілдерін енгізген жөн деп санаймын. 2021 жылдан бастап мемлекеттік қызметшілердің, депутаттардың, судьялардың шетел банктерінде есепшотқа ие болуы, қолма-қол ақша және бағалы заттар сақтауына қатысты жемқорлықпен күрес аясында жаңа шектеулер енгізу керек.
Мемлекеттік қызметшінің немесе квазимемлекеттік мекеме басшысының қос азаматтығы анықталған жағдайда олар қызметінен босатылады.
Құқық қорғау органдары қызметкерлерінің, судьялардың, пара берушілердің және парақорлыққа делдал болғандардың сыбайлас жемқорлығы үшін жазаны қатайту тұрғысынан Қылмыстық кодекске өзгерістер енгізу керек.
Сыбайлас жемқорлыққа қатысты қылмыс жасағандарға шартты түрде мерзімінен бұрын босату шарасы қолданылмайды. Жемқорлықпен ұсталғандардың мемлекеттік қызметте және квазимемлекеттік секторда жұмыс істеуіне өмір бойы тыйым салатын қағида қатаң сақталуы керек. Біз сыбайлас жемқорлық деректері туралы хабарлаған адамдарды заң жүзінде қорғайтын жүйе қалыптастыруымыз қажет», – деп бүгінгі күннің ащы шындығынан хабар берді.
Расында, мемлекеттің негізгі ұстынына кіретін мемлекеттік қызметшілердің, депутаттардың, судьялардың шетелдік банктерге ақша салуы сатқындықтың, опасыздықтың бір үлгісі. Өйткені, өз елін, туған жерін сүйетін мемлекетшіл жан тапқан табысын, жеткен жетістігін ең алдымен Отанның игілігіне жұмсауы тиіс. Әйтпеген жағдайда екіжүзді, астыртын пиғылды қолдайтынын білдіреді. Қос азаматтығы бар жандардың да сондай кейіпке кіретіні анық.
Міне, Жолдауда осындай өткір де шынайы пікірлерді алға тартып, еліміздің өркендеу жолы адалдықпен, әділдікпен өрілгенде ғана нәтиже шығатынын жеткізген Қазақстан Республикасының Президенті Қасым-Жомарт Тоқаев көпшіліктің көңілін тербеген пікірлерін ортаға тастады. Оның толығымен жүзеге асуы, жақсы нәтиже көрсетуі сіз бен бізге байланысты.
Ғалиасқар САРЫБАЕВ,
Алматы облыстық ішкі саясат басқармасының басшысы
