Әрбір ата-ана бауыр еті баласының болашағы жарқын болуын, саламатты ғұмыр кешуін тілейді. Алайда жазмыштың сынағы алдыңнан тосып тұруы да мүмкін. Ондай сынаққа тап келген жан тауын шақпай, табанды күреске түскені жөн. Бүгінде аутизм және басқа да менталды ауытқулары бар балаларды оңалтып, қатарға қосу жұмысы жүйелі жолға қойылып келеді. Ашылғанына 1 жылдан асқан облыстағы аутизм орталығында тәрбиеленген бүлдіршіндер ішінде 5 бала мектепке барып, қатарластарымен бірге білім алып жатқаны сөзіміздің айғағы.
Иә, өткен жылы мамыр айының соңында салтанатты түрде ашылған «Жетісу облысының жұмыспен қамтуды үйлестіру және әлеуметтік бағдарламалар басқармасы» ММ қарасты Аутизм және басқа да менталды бұзылулары бар балаларға арналған күндізгі болу орталығы бүгінге дейін біраз баланы қатарға қосқан. Алды мектепке барса, кейбірі балабақшаларда балдан тәтті сәттерін бастан өткеруде.
Жалпы 125 орынды орталықта барлық жағдай жасалған. Орталықтың тыныс-тіршілігімен танысу мақсатында мұндағы кабинеттерді аралап, оңалту процесіндегі балаларды көріп қайттық.
Стандартқа сәйкес орталықта әлеуметтік-тұрмыстық, медициналық, психологиялық, педагогикалық, еңбек, мәдени, экономикалық және әлеуметтік-құқықтық қызмет түрлері ұсынылады. Жартылай стационарлық үлгідегі ұйым бекітілген кестеге сәйкес балалар ұзақтығы 4,5 сағат болатын екі ауысым бойынша қызмет етеді.
– Балам Аман Мадияр, қазір 10 жаста. Дүниеге ерекше бала болып келді. Дамуына бастапқыда өзім күш салғаныммен аутизм орталығы ашылғаннан бері мамандарға жүгінуді жөн санадық. Бұл орталық баланың дамуы мен қоғамға қосылуына үлкен себебін тигізіп жатқанын перзентімнің мінез-құлқынан, өзі қатарлы балалармен араласып, тіл табыса алатын күйге жеткеніне қарап айта аламын. Әр баланың қоғамға қосылуы ата-ана үшін арман десек, сол күнге жетуімізге септігін тигізіп жатқан мұндағы әрбір тәрбиеші, мамандарға аналық алғысымды білдіремін, – дейді 4 баланың анасы Айнұр Кенжебекова.
Шындығында, психолог, логопед, дефектолог кабинеттері, жеке және топтық сабақтарға арналған АВА кабинеттері, конференц-зал, музыка, арт-терапия, оқу-әдістемелік бөлмесі қарастырылған орталықтағы балаларда оң нәтиже байқалады. Алғашында жан қалауын орындауға енжарлық танытып, үркесоқтаған балалар уақыт өте бейімделіп, қабілетіне қарай орталықтағы оңалту шараларына белсенділік таныта бастаған. Мәселен, Айару есімді бүлдіршін о баста кесте тігуден қашқақтаған екен. Қазір тәлімгерімен бірге көрсетілген нұсқа бойынша кесте тігуге асығады. Ал ақ қағазды шимайлауды ғана білген Әлинұр түсті бояуларды пайдаланып сурет салуды меңгеріпті.
Медициналық блок бойынша психиатр, невропатолог, педиатр, галотерапия кабинеті (тұзды шахта), БАК терапия, медициналық кабинет, массаж, емдік дене шынықтыру залы қарастырылған орталықта, сонымен бірге қыш, тігін, ағаш шеберханалары, робототехника және LEGO кабинеті, әлеуметтік-тұрмыстық бағдарлау кабинеттері бар.
Қазіргі уақытта 109 қызметкер жұмыс істейді.
– Орталық қызметінің мақсаты аутизм және басқа да менталды бұзылулары бар балаларға туындаған әлеуметтік проблемаларды еңсеру үшін жағдай жасайтын және басқа азаматтармен қоғам өміріне қатысуға тең мүмкіндіктер жасауға бағытталған қызметтер кешенін ұсыну, – деп өз кезегінде мақсат-міндетті түсіндіріп өткен орталық директорының орынбасары Гүлназ Әуелбекова мекемеге 1,5 жастан 18 жасқа дейінгі мүгедектігі бар балалар қабылданатынын да атап өтті. Сонымен қатар, орталықта аутизм спектрінің бұзылыстары бар балалармен нәтижелі жұмыс істеу үшін халықаралық тәжірибеге сүйене отырып, жаңа мамандықтар мұғалімдері жұмыс істейтінін атаусыз қалдырмады.
– Оңалту іс-шараларын алу кезінде әлеуметтік қызмет алушыларды бейімдеу негізінен сәтті өтуде, өйткені орталықта қолайлы, мейірімді атмосфера қалыптасқан. Мамандардың білікті жұмысы, балаларға деген сүйіспеншілігі, ақпарат алмасу өзара көмек көрсетілетін әлеуметтік қызметтердің жоғары сапасын қамтамасыз етеді. Қазіргі уақытта орталыққа 124 бала келеді, – дейді Г. Нұртасқызы.
