Конституциялық комиссияның алтыншы отырысында Конституциялық Сот төрағасының орынбасары және комиссия мүшесі Бақыт Нұрмұханов Ата Заң жобасы таныстырды.
Оны әзірлеуге соңғы 6 ай бойы азаматтардан келіп түскен ұсыныстар мен қоғам белсенділерінің пікірлері негіз болған. Бақыт Нұрмұхановтың айтуынша, Конституцияның алғашқы жобасы халықтың мүддесі мен комиссия мүшелерінің жан-жақты сараптамаларынан өткен ескертулерді толық ескерген.
– Сонымен қатар елдің әкімшілік-аумақтық құрылысын қатардағы заңмен емес, конституциялық заңмен айқындау ұсынылып отыр. Егемендік пен тәуелсіздік, унитарлық, аумақтық тұтастық және республиканың басқару нысаны ешқашан өзгермейтін негізгі құндылықтар қатарына енгізілді. Бұл қағидалар Конституцияның алғашқы нормаларында бекітілген, – деді ол.
Жаңа Конституция 11 бөлім, 95 баптан тұрады. Құрылымдық өзгерістер билік тармақтары арасындағы тепе-теңдікті сақтауға және Парламенттің бақылау функцияларын күшейтуге бағытталған. Әрбір бөлім заманауи құқықтық стандарттарға сай жүйеленіп, мемлекеттік басқарудың ашықтығын қамтамасыз етуді көздейді.
Жобаның ең басты ерекшелігі – оның Преамбуласында. Онда еліміздің тарихи мұрасын дәріптей отырып, бүгінгі мен болашақтың жалпыұлттық құндылықтары тоғысқан.
Жобада мемлекет қызметінің жаңа стратегиялық бағыттары айқын белгіленген. Бұдан былай Қазақстанның басты даму тетігі ретінде адам капиталын дамыту, білім мен ғылымды ілгерілету, инновациялық технологияларға басымдық беру сынды салалар ерекше көрсетілген.
Өзгерістер мемлекеттің басты құндылығы – адам және оның әлеуеті екенін Конституциялық деңгейде бекітеді. Сонымен қатар, жобада Қазақстанның әлеуметтік мемлекет ретіндегі жауапкершілігі арттырылған. Сапалы білім мен медицина, сондай-ақ әлеуметтік кепілдіктер Ата Заңмен қорғалатын міндетті басымдықтарға айналады.
Маңызды жаңалықтың бірі – Конституциялық Соттың рөлін нығайту. Жаңа жоба азаматтардың өз құқықтарын тікелей қорғау тетіктерін кеңейтіп, заң үстемдігін орнатудың жаңа деңгейіне жол ашады. Бұл халықаралық демократиялық тәжірибе мен ұлттық мүдденің үндесуі болып табылады.
Жаңа Ата Заң жобасы – бұл ескі жүйені жаңарту ғана емес, заманауи, инновациялық және адамға бағдарланған мемлекет құру жолындағы маңызды белес. Халықтың ұсыныстары негізінде жасалған бұл құжат Қазақстанның демократиялық институттарын нығайтып, мемлекеттік басқарудың жаңа сапасын қалыптастырады деп күтілуде. Алдағы уақытта бұл жоба жалпыхалықтық талқылау кезеңінен өтіп, әрбір азаматтың тағдырына әсер ететін нақты құжатқа айналады.
Арайлым Абылғазы
ЖУ 4-курс студенті
Материал BAQ.KZ сайтының мәліметі бойынша ЖИ арқылы дайындалды
