Талдықорған: +6°C
$ 444.16
€ 487.29
₽ 5.40
  • Комплаенс қызметі
  • Сыбайлас жемқорлық картограммасы
Advertisement
29 қараша — Мәслихаттар депутаттарының сайлауы
  • ЖАҢАЛЫҚТАР
  • ӘЛЕУМЕТ
  • ЭКОНОМИКА
  • САЯСАТ
  • РУХАНИЯТ
  • КҮЛТӨБЕ
  • БАСҚА
    • АЛТЫН ТҰҒЫР
    • АНАЛИТИКА
    • АРДЫҢ ІСІ
    • МӘСЛИХАТТАР САЙЛАУЫ
    • АРНАЙЫ ЖОБА
    • ДЕНСАУЛЫҚ
    • КҮНДЕРЕК
    • МІНБЕР
    • ПРЕСС-РЕЛИЗДЕР
жазу
No Result
View All Result
Writy.
  • ЖАҢАЛЫҚТАР
  • ӘЛЕУМЕТ
  • ЭКОНОМИКА
  • САЯСАТ
  • РУХАНИЯТ
  • КҮЛТӨБЕ
  • БАСҚА
    • АЛТЫН ТҰҒЫР
    • АНАЛИТИКА
    • АРДЫҢ ІСІ
    • МӘСЛИХАТТАР САЙЛАУЫ
    • АРНАЙЫ ЖОБА
    • ДЕНСАУЛЫҚ
    • КҮНДЕРЕК
    • МІНБЕР
    • ПРЕСС-РЕЛИЗДЕР
No Result
View All Result
No Result
View All Result
Басты бет ЖАҢАЛЫҚТАР КҮНДЕРЕК

«Tasqyn» мен жасанды интеллект: Су тасқынын болжаудың жаңа тетіктері

18 наурыз 2026
КҮНДЕРЕК
«Tasqyn» мен жасанды интеллект: Су тасқынын болжаудың жаңа тетіктері

gov.kz

WhatsAppTelegramFacebook

2024 жылғы алапат су тасқынынан кейін Мемлекет басшысы Қасым-Жомарт Тоқаев аталмыш мәселені түбегейлі шешудің тиімді тетіктерін әзірлеуді тапсырған болатын. Аталған тапсырманы орындау мақсатында Су ресурстары және ирригация министрлігі жаңа Су кодексіндегі нормаларды  күшейтті. Енді заңнама деңгейінде су тасқынынан қорғау – тек төтенше жағдайға әрекет ету емес, тұрақты болжам жасау мен тәуекелдерді жүйелі басқару болып бекітілді, – деп хабарлайды 7-su.kz ақпараттық порталы.

Ескі мен жаңа: заңнамалық серпіліс

2003 жылғы ескі Су кодексінде тасқынға қарсы шаралар жалпы сипатта ғана көрсетілген еді. Онда нақты болжау және бейімделу құралдары қарастырылмаған. Ал 2025 жылғы жаңа Су кодексінде судың зиянды әсерінің алдын алу мен салдарын жою жеке баптарда нақтыланып, ұзақ мерзімді жоспарлау жүйесіне енгізілді. Құжат су қауіпсіздігін мемлекеттік саясаттың ажырамас бөлігіне айналдырды.

Цифрлық технологиялар: «Tasqyn» және «TALSIM-NG»

Заманауи технологиялар су тасқынымен күрестің басты құралына айналды. Мәліметтер бірнеше деңгейде жиналады:

  • «Қазгидромет»: Температура, топырақтың қату деңгейі мен қар көлемін өлшейді.

  • «Tasqyn» жүйесі: Жасанды интеллект пен спутниктік суреттер арқылы 135 өзенді талдайды.

  • TALSIM-NG жүйесі: Бұл – өзен бассейндерінің «цифрлық көшірмесін» жасайтын күрделі математикалық модель. БҰҰ Даму бағдарламасымен бірлесіп енгізілген аталған модель тасқын басталмай тұрып, келетін судың көлемін алдын ала есептеп шығарады.

Тәуекел аймақтарын анықтау және шекараларды белгілеу

Жаңа кодекстің 9-бабына сәйкес, су астында қалуы мүмкін аумақтардың шекаралары нақты гидрологиялық деректер негізінде белгіленеді. Есептеулер кезінде көпжылдық бақылаулардың ең жоғары көрсеткіштері мен өңірдегі бөгеттердің, каналдардың жай-күйі міндетті түрде ескеріледі. Жиналған тасқын суды тек ағызып жібермей, оны су қоймалары мен көлдерді толықтыру үшін қайта пайдалану мүмкіндігі де қарастырылған.

Жауапты органдардың міндеттері

Заң бойынша функциялар нақты бөлінген:

  1. Су ресурстары министрлігі: Стратегиялық жоспарлау, су қоймаларының жұмысын реттеу және көршілес елдермен трансшекаралық өзендер бойынша деректер алмасуға жауапты.

  2. Әкімдіктер: Елді мекендерде нөсер кәріздерін салу, өзен арналарын тазарту және жергілікті бөгеттердің сенімділігін бақылауды қамтамасыз етеді.

  3. ТЖМ, Көлік және Цифрлық даму министрліктері: Құтқару жұмыстарынан бастап, ғарыштық мониторингке дейінгі бағыттарды үйлестіреді.

Осылайша, жаңа Су кодексі су тасқынымен күресті жаңа сапалық деңгейге көтерді. Ендігі кезекте тек заң нормаларын сақтап, технологиялардың көмегімен табиғат апаттарына алдын ала дайын болу маңызды.

ЖИ арқылы өңделді

Қатысты жаңалықтар

270 мыңнан астам қазақстандық жасанды интеллект құралдарын қолдануды үйренеді

270 мыңнан астам қазақстандық жасанды интеллект құралдарын қолдануды үйренеді

19 қараша 2026
Олжас Бектенов:«Қордың стратегиялық бағыты өзгеріссіз қалып, міндеттемелер толық орындалады»

Олжас Бектенов:«Қордың стратегиялық бағыты өзгеріссіз қалып, міндеттемелер толық орындалады»

19 қараша 2026
Қалдықтарды қайта өңдеу және кәдеге жаратудың тиімді тәсілдері талқыланды

Қалдықтарды қайта өңдеу және кәдеге жаратудың тиімді тәсілдері талқыланды

19 қараша 2026
«Таза Қазақстан»: келесі жылы Талдықорғандағы орталық саябақ жаңғыртылады

«Таза Қазақстан»: келесі жылы Талдықорғандағы орталық саябақ жаңғыртылады

19 қараша 2026

Елімізде 44 жаңа мектеп пен 37 балабақша пайдалануға берілді

18 қараша 2026

«7-su.kz» желілік басылымы

Меншік иесі: ШЖҚ «Жетісу Медиа» МКК

Қазақстан Республикасы, Жетісу облысы, Талдықорған қаласы, Жұмахан Балапанов көшесі 28, 4-қабат. Индекс: 65469

Веб-сайт редакторы: Асыл Сұлтанғазы

«www.7-su.kz» желілік басылымы Қазақстан Республикасы Ақпарат және коммуникация министрлігі Ақпарат комитетінде 2023 жылғы 13 ақпанда тіркеліп, №KZ38VPY00064529 куәлігі берілген.

Сыбайлас жемқорлыққа қарсы күрес мәселелері бойынша сенім телефоны: +7 (777) 388 0990

Facebook Instagram Youtube
  • БАСТЫ БЕТ
  • ЖАҢАЛЫҚТАР
  • БАЙЛАНЫС
  • ЖАРНАМА
  • ГАЗЕТКЕ ЖАЗЫЛУ
  • АРНАЙЫ ЖОБА
© 2011 — 2025 7-su.kz — барлық авторлық құқық заңмен қорғалған.
No Result
View All Result
  • ЖАҢАЛЫҚТАР
  • ӘЛЕУМЕТ
  • ЭКОНОМИКА
  • САЯСАТ
  • РУХАНИЯТ
  • КҮЛТӨБЕ
  • БАСҚА
    • АЛТЫН ТҰҒЫР
    • АНАЛИТИКА
    • АРДЫҢ ІСІ
    • МӘСЛИХАТТАР САЙЛАУЫ
    • АРНАЙЫ ЖОБА
    • ДЕНСАУЛЫҚ
    • КҮНДЕРЕК
    • МІНБЕР
    • ПРЕСС-РЕЛИЗДЕР

© 2011 - 2025 7-su.kz - барлық авторлық құқық заңмен қорғалған.