Алматы облыстық мәслихатының кезекті ХХІХ сессиясы өтті. Оған Алматы облыстық мәслихат хатшысы Дәулет Жарасбаев төрағалық етті.
Сессияда ҚР Президенті Қасым-Жомарт Тоқаевтың облыс аумағына атом электр стансысын салу туралы бастамасын қолдау, өтемақы төлемдерімен қамтамасыз ету шаралары, Алматы облыстық мәслихатының 2019 жылғы 31 шілдедегі № 51-257 «Алматы облысында иттер мен мысықтарды асырау және серуендету, қаңғыбас иттер мен мысықтарды аулау және жою қағидалары» шешімінің күшін жойылды деп тану және қоршаған ортаны қорғау мен табиғат пайдаланудың жай-күйі туралы мәселелер қаралды.
Сессияда «Қазақстандық атом электр станциялары» ЖШС бас директоры Тимур Жантикин атом электр стансысы жобасы бойынша атқарылып жатқан жұмыстарды баяндады.
Өздеріңізге мәлім, 2018 жылы Қазақстанда АЭС салудың техникалық-экономикалық негіздемесінің маркетингтік бөлімі әзірленді. Оның міндеттері стансының перспективалық аудандарын бағалау, блоктың жалпы және жеке қуатын анықтау. Ал биылғы мамыр айында ТЭН маркетингтік бөлімі жаңартылып, негізгі тұжырымдар өзгеріссіз қалды. Үлкен ауылы аумағында қуаты 1,4 ГВт-қа дейінгі және жалпы қуаты 2,8 ГВт-қа дейінгі 2 блоктан тұратын АЭС салу ұсынылды. Бұл ҚР атом саласын дамыту жөніндегі ведомствоаралық комиссияның отырысында қолдау тапты.
Осы орайда, АЭС салудың әлеуметтік-экономикалық тиімділігі, электр энергетикасы жүйесіне қалай енгізілетіні, қуатын анықтау, құрылыс алаңын таңдау, реакторлар бойынша талданған ұсыныстар, салаға қажет кадр тапшылығын болдырмау, жобаға сәйкес жұмыспен қамту және АЭС салу бойынша Үлкен ауылы аймағының бірқатар инфрақұрылымдық артықшылықтары аталып өтті.
Елде АЭС салу атом индустриясы мен экономикасы үшін жаңа мүмкіндіктер ашпақ. Мәселен, ғылыми-техникалық және жоғары білікті кадрлардың өсуіне, құрылыс кезінде 8 мың адамға дейін жаңа жұмыс орындарын және пайдалану кезеңінде 2 мың адамға дейін сапалы кадр құруға, жергілікті өнеркәсіпті дамытуға, тұтынушыларды 60 жылдан аса сенімді энергиямен қамтамасыз етуге, парниктік газдар шығарындыларын жылына 10 миллион тоннаға дейін төмендетуге, меншікті отын базасының әлеуетін кешенді пайдалануға, сондай-ақ, басқа да экономикалық, әлеуметтік, техникалық және экологиялық артықшылыққа ықпал етпек. Тимур Жантикиннің сөзіне жүгінсек, АЭС шамамен 2035 жылы қолданысқа беріледі.
Белгілі болғандай, облыста 1,8 мың гектар алқапқа 0,9 миллион ағаш отырғызылған. Аймақтағы 7 тұрмыстық қатты қалдық полигонының 6-уында экологиялық рұқсат құжат бар. Ал 1-уі рұқсат құжатынсыз жұмыс істейді. Кеген, Райымбек және Ұйғыр аудандарында тұрмыстық қатты қалдық жеке полигоны жоқ. Геопорталдың дерегі бойынша биыл аймақта 351 рұқсат етілмеген қоқыс үйіндісі анықталып, бүгінде соның 72 пайызы тазаланған. Атмосфералық ауаның ластануы, қалдықты басқарудың жетілмеген жүйесі және кәріз тазарту құрылғыларының ескіруі аймақтағы экологиялық негізгі мәселенің бірі саналуда. Осының негізінде құзырлы органдармен экологиялық мәселені шешу бойынша «Жол картасы» әзірленіп, осының аясында 8 іс-шараны жүзеге асыру қарастырылған және оның 3-уі орындалған.
Сессияда облыс орталығының ауысуына байланысты қызметкерлерге пәтер жалдау ақысын өтеу бойынша мемлекеттік органдардың шығындарын қаржыландыруды талап ететін негізі проблемалар сөз етілді.
Соңында облыстық мәслихаттың тұрақты комиссияларының құрамына өзгерістер енгізіліп, жер комиссиясының дербес құрамы мен жер комиссиясының ережесі бекітілді. Сонымен бірге, облыс әкімдігі жанындағы мемлекеттік және өңірлік бағдарламалар шеңберінде индустрияландыру саясатын іске асыру жөніндегі үйлестіру кеңесінің дербес құрамы бекітілді.
Айгүл БАЙБОСЫНОВА
Алматы облысы
