Халықаралық форумда Мемлекет басшысы Қасым-Жомарт Тоқаев елдегі сот тәжірибесі үшін бетбұрыс кезеңі басталғанын мәлімдеді, – деп хабарлайды 7-su.kz ақпараттық порталы Aqorda ресми Telegram-арнасына сілтеме жасап.
Мемлекет басшысының қатысуымен өткен жоғары деңгейдегі басқосуда еліміздің құқықтық жүйесін жаңғырту мен азаматтардың мүддесін қорғау мәселелері жан-жақты талқыланды. Форумда әкімшілік әділеттің заманауи тетіктері мен оның мемлекеттік басқару сапасын арттырудағы рөлі сөз болды. Конструктивті журналистика қағидаттарына сүйенсек, сот реформасы тек құқықтық құжаттарды жаңартумен шектелмейді, ол қоғамдағы әлеуметтік әділдік пен халықтың билікке деген сенімін нығайтудың негізгі қозғаушы күші саналады.
Бұған дейін азаматтар үшін мемлекеттік органдардың шешімдеріне және әрекеттеріне шағымдану, яғни, өз құқығын қорғау оңай болмайтын. Президент атап өткендей, әкімшілік әділет жүйесі іске қосылған соң жағдай түбегейлі өзгерді. Жаңа ережелерге сәйкес, күмән тудыратын мәселелердің бәрі әділетті түрде адал азаматтардың пайдасына шешілетін болды. Ал соттар дәлелдеме жинау жұмысына ерекше мән бере бастады. Мемлекеттік органдар өздерінің шешімдерін және әрекеттерін заң жүзінде дәлелдеуге міндеттелді. Күрделі құқықтық терминді қарапайым тілмен түсіндірсек, әкімшілік әділет дегеніміз – қатардағы тұрғындар мен кәсіпкерлердің кез келген мемлекеттік құрылымның заңсыз қаулысына қарсы сотта тең дәрежеде уәж айтып, өз мүддесін жеңіп шығу мүмкіндігі.
Ресми статистикалық мәліметтерге сүйенсек, соңғы жылдары сот шешімдерінің жартысынан көбі азаматтар мен бизнестің мүддесіне сай шығарылған. Қасым-Жомарт Тоқаев осы көрсеткішті әкімшілік әділет жүйесінің нақты нәтижесі деп бағалады. Осылайша, қоғамымыз «судьялар әрдайым билік өкілдерін жақтайды» деген қасаң пікірден арыла бастады. Заңның үстемдік құруы елдегі инвестициялық климатты жақсартуға және шағын және орта бизнестің тұрақты дамуына тікелей ықпал етеді.
Жаңа тұрпатты реформалардың игілігі еліміздің барлық аймағында, соның ішінде Жетісу облысында да айқын сезіліп отыр. Өңірде тұрғындардың құқықтық сауаттылығын арттыру және «е-Өтініш» цифрлық жүйесін кеңінен қолдану мақсатында 2-3 ауқымды ақпараттық жоба жүзеге асырылуда. Жергілікті деңгейде сот жүйесінің ашықтығын қамтамасыз етуге және цифрлық қызметтерді дамытуға бюджеттен 55-56 млн теңге көлемінде қаражат бөлініп, мемлекеттік органдардың халықпен тікелей байланысы жақсарды. Соңғы жылдары өңірлік мемлекеттік мекемелерге жолданған 16 млн өтініштің сапалы қаралуы цифрлық сауаттылықтың артуына байланысты.
Сот тәжірибесіндегі бұл оң өзгерістер әрбір қазақстандықтың заң алдындағы теңдігін кепілдендіреді. Егер сіз де мемлекеттік мекемелер тарапынан құқығыңыздың шектелгенін байқасаңыз немесе заңсыз шешімдерге тап болсаңыз, ресми цифрлық сервистер мен сот органдарына заңды түрде жүгінуден тартынбаңыз. Азаматтық белсенділік пен заңға бағыну – әділетті қоғам құрудың негізгі шарты.
