Эколог күні қарсаңында Орталық коммуникациялар қызметі алаңында өткен ресми брифингте республикалық экологиялық бастамалардың ауқымды қорытындылары жарияланып, қоршаған ортаны қорғау саласындағы жүйелі реформалардың нәтижесі мәлімделді, – деп хабарлайды 7-su.kz ақпараттық порталы.
Мемлекет басшысының тікелей тапсырмасы аясында елімізде экологиялық мәдениетті дамыту тұжырымдамасы сәтті іске асырылуда. Салалық ведомство өкілдерінің қатысуымен өткен брифингте «Таза Қазақстан» республикалық акциясының жүзеге асырылу барысы мен ерекше қорғалатын табиғи аумақтардағы экологиялық туризмді өркендету мәселелері жан-жақты баяндалды. Осы бастаманың басты мақсаты – азаматтардың экологиялық жауапкершілігін қалыптастыру, халықтың экологиялық санасын арттыру және табиғатқа ұқыпты қарау мәдениетін сіңіру. Экологиялық реформалар тек тазалық шараларымен шектелмейді, олар ел тұрғындарының өмір сүру сапасын жақсарту мен тұрақты дамуды қамтамасыз етудің басты кепілі ретінде бағаланады.
Мәселен, Экология министрлігі арнайы рейдтік іс-шаралар мен «Қазақстан Ғарыш Сапары» ұлттық компаниясының спутниктік мониторинг жүйесі арқылы заңсыз қоқыс полигондарын анықтап, жою жұмыстарын жедел жүргізуде. Жыл басынан бері елімізде 884 заңсыз қоқыс үйіндісі тіркеліп, оның 196-сы немесе 22%-ы толық тазартылды. Үйінділердің ең көп саны Абай, Қостанай және Ұлытау облыстарында тіркелген. Құқық қорғау органдары мен жергілікті әкімдіктердің бірлескен күш-жігері заңсыз полигондардың санын тұрақты түрде азайтуға мүмкіндік берді. Ал ауқымды «Таза Қазақстан» акциясы аясында 844 мың тонна қалдық жиналып, 1,1 млн гектар аумақ қалпына келтірілді. Мұндай шараларға 6,9 млн-нан астам отандасымыз өз еркімен қатысқан. Азаматтардың белсенділігін арттыруда «@TazaQazBot» чат-боты тиімді құралға айналды, ол жергілікті жерлердегі санитарлық мәселелер бойынша тұрғындардың өтініштерін жедел қабылдап, уақытылы әрекет етуге жағдай жасайды.
Брифингте қатты тұрмыстық қалдықтарды басқару саласының қазіргі ахуалы да талданды. Қазақстанда жыл сайын шамамен 4,5 млн тонна коммуналдық қалдық түзіледі, оның 30%-ға жуығы сұрыптаудан өтіп, қайта өңделеді. Жасыл экономикаға көшу жоспарына сай, 2030 жылға қарай бұл көрсеткішті 40%-ға жеткізу көзделіп отыр. Маңызды терминді қарапайым тілмен айтсақ, қалдықтарды қайта өңдеу деңгейі дегеніміз – қоқысқа тасталатын шикізатты (пластик, қағаз, шыны) кәдеге жарату арқылы одан жаңа өнімдер шығару және қоршаған ортаға келетін зиянды азайту көрсеткіші. Осы бағытта кәсіпорындарды қолдау үшін уақытылы жеңілдікті қаржыландыру тетігі іске қосылған. Фермерлер мен кәсіпкерлер қоқыс таситын техника мен сұрыптау желілерін сатып алу үшін жылдық 3%-бен 15 жылға дейінгі мерзімге несие алу мүмкіндігіне ие. Сонымен қатар, екінші жыл қатарынан жүзеге асырылып жатқан «Экоқолдау» бағдарламасы аясында қалдық жинаушылармен және толық циклді кәсіпорындармен 92 маңызды келісімшарт бекітілді.
Халықаралық сындарлы журналистика қағидаттарына сай, экологиялық таза аймақтарды сақтау ішкі туризмнің өркендеуіне тікелей септігін тигізеді. Жүйелі жұмыстардың нәтижесінде ерекше қорғалатын табиғи аумақтарға келушілер саны 2019 жылғы 1,3 млн адамнан 2025 жылы 3,7 млн адамға дейін артты. Ұлттық парктерде заманауи визит-орталықтар ашылып, табиғи ортаға үйлесімді глэмпингтер мен кемпингтер желісі дамуда. Бүгінде елімізде 179 туристік маршрут пен 42 экологиялық соқпақ тұрақты жұмыс істеп тұр. Мұндай эко-жобалар Жетісу облысы секілді табиғаты бай аймақтардың экономикалық әлеуетін көтеруге де зор ықпал етеді. Алдағы 5-6 ай көлемінде өңірлердегі инфрақұрылымды жақсартуға жергілікті бюджеттерден тағы да қосымша қаражат бөлінеді деп шамалануда.
Атқарылып жатқан ауқымды жұмыстар қоғамның экологиялық мәдениетін дамытуға және биологиялық әртүрлілікті сақтауға септігін тигізеді. Эколог күні табиғатты қорғауға күн сайын үлес қосып жүрген мамандарға алғыс білдірудің маңызды мүмкіндігі.
