«Алтынемел» ұлттық табиғи саябағындағы фототұтқыштар Қазақстанның Қызыл кітабына енгізілген жануарларды тіркеді.
Кадрлардағы сирек кездесетін қарақұйрықтардың тұтас табыны қазақстандықтардың үлкен қызығушылығын тудырды. Бейнетаспада бірнеше қарақұйрықтың құрғақ климат жағдайында таралымды ұстап тұру үшін арнайы орнатылған жасанды суару жүйесіне қалай шығып, су ішіп тұрғаны байқалады. «Алтынемел» ұлттық табиғи саябағы жарияланымында көрсетілгендей, алынған материалдар мамандарға қарақұйрықтардың тіршілік ету ортасын, белсенділігін және санын зерттеуге көмектеседі. Бұл деректер түрді сақтау және тұрақты мониторингті жоспарлауға негіз болады.
Жалпы, популяция жағдайына назар аударып көрейік. Биылғы мәліметтер бойынша ұлттық саябақта 5452 қарақұйрық бар. Олар 307 мың гектардан аса қорғалатын аймақта қоныстанған. Салыстырмалы түрде мамандар қарақұйрықтың тұрақты санына қарамастан браконьерлікке, климаттың өзгеруіне және табиғи жайылымдардың азаюына байланысты төмендегенін ескертті. Жалпы, сирек кездесетін бұл жануар қазақ даласының символы және экожүйе жай-күйі индикаторларының бірі. Ғалымдар олардың жойылуы табиғи ортадағы тепе-теңдіктің бұзылуына әкеп соғатынын атап өтті.
Экологтардың сөзінше, жануарларды камера тұзақтарына түсіру өте маңызды. Мұндай дәлелдер популяцияның динамикасын қадағалап қана қоймай, оны сақтаудың сауатты стратегиясын қалыптастыруға мүмкіндік береді. Ұлттық саябақ мамандарының пікірінше, алынған бейнематериалдар тіршілік ету ортасын, белсенділік деңгейін және осы түрдің популяциясының болжамды санын анықтауға көмектеседі. Бұл деректер түрді сақтау және тұрақты мониторинг жүргізуде маңызды рөл атқарады.
Сарапшылар туристер мен жергілікті тұрғындарға қорық аймақтарындағы мінез құлық ережелерін сақтауға кеңес берді. Мәселен, табындарға жақындамау, шу шығармау, қоқыс тастамау, браконьерлік жағдайлар туралы табиғатты қорғау органдарына дер кезінде хабар беру. Айта кетейік, Іле-Балқаш резерватында да жойылып кету қаупі бар түрікмен құландарын түсіруге мүмкіндік туды.
Айгүл БАЙБОСЫНОВА
