Ұлт руханиятының алыбы, қазақ әдебиетінің классигі Мұхтар Әуезов бейнеленген сирек фотосурет табылды, – деп хабарлайды 7-su.kz ақпараттық порталы.
Көпшілікке бұрын беймәлім болып келген тарихи кадрда қаламгердің қазақтың ұлттық зияткерлік ойыны – тоғызқұмалақ ойнап отырған сәті көрініс тапқан. Бұл жәдігер тек бір тұлғаның бейнесі ғана емес, қазақ мәдениеті мен ұлттық мұраның терең байланысын айғақтайтын құнды дерек болып саналады.
Дүниежүзілік тоғызқұмалақ федерациясының президенті, қоғам және мемлекет қайраткері Әлихан Байменовтің айтуынша, тарихи фотосурет 1950 жылы түсірілген. Қазіргі таңда құнды суреттің түпнұсқасы мен түсірілген нақты орнына қатысты ғылыми зерттеу жұмыстары жүргізіліп жатыр. Ойыншылар мен қатысушылардың аты-жөні нақтыланбаған фотосуретте Мұхтар Әуезов, оның тоғызқұмалақтағы қарсыласы, түрегеліп тұрған бақылаушы мен арнайы тақта бейнеленген. Тараптардың терең ой үстінде отырған сәті таспаланған бейненің астына «1950 жыл» деп белгі қойылған.
Ұлттық спортты сақтап қалған тұлғалар
Кеңестік идеологияның қатаң қысымы белең алып, ұлттық руханият, соның ішінде тоғызқұмалақ жоғалып кетер тұста Мұхтар Омарханұлы мен халық артисі Қалибек Қуанышбаев бастаған зиялы қауым ойын ережелерін қайта жаңғыртып, арнайы жарыстар ұйымдастырған. Әлихан Байменов бұл жаңалықтың әуезовтану әлемі мен тоғызқұмалақ тарихын зерттеушілер үшін маңызы жоғары екенін жеткізді. Бұған дейін мұндай еңбектер тек архивтік құжаттар арқылы ғана белгілі болса, енді міне, нақты бейнелік дәлел табылып отыр. Сирек суреттің архивтен табылуына «Алматыкітап» баспасының қызметкерлері мен тоғызқұмалақ жанашырлары үлкен үлес қосты.
Халықаралық журналистика этикасы мен CJP (Конструктивті журналистика) принциптері тұрғысынан алғанда, мұндай мәдени жаңалықтар қоғамның тарихи санасын оятуға және ұлттық құндылықтар төңірегінде бірігуге ықпал етеді. Ұлттық спорт түрлерін заманауи үлгіде насихаттау – жас буынның интеллектуалдық әлеуетін көтерудің тиімді шешімі. Бүгінде тоғызқұмалақ халықаралық деңгейде танылып, цифрлық платформаларға көшіріліп жатыр. Бұл қазақ тілді аудиторияның интернет кеңістігінде пайдалы, логикалық ойындармен айналысып, цифрлық сауаттылық пен зияткерлік қабілетін ұштауына жол ашады.
Жетісу төріндегі республикалық турнир
Құнды жәдігердің таныстырылымы Жетісу облысының орталығы Талдықорған қаласында өтіп жатқан тоғызқұмалақ ардагерлері арасындағы республикалық турнир аясында ұйымдастырылды. Еліміздің барлық өңірінен 55-56 шақты спорт қайраткерлері мен ардагерлері жиналған шараның ашылу салтанатында ерекше тарту жасалды. Белгілі спорт журналисі, Алматы облысының құрметті азаматы, Тәуелсіз Қазақстан тоғызқұмалақ спорты федерациясының тұңғыш президенті, биыл 75 жас мерейтойын атап өтіп жатқан Несіп Жүнісбайұлына осы фотосуреттің көшірмесі естелік ретінде салтанатты түрде табыс етілді.
Тоғызқұмалақ – халқымыздың ғасырлар бойы жалғасқан бірегей зияткерлік мұрасы. Оны Мұхтар Әуезов секілді ұлы тұлғаның қадірлеп ойнағаны – ұлттық тарих үшін мақтаныш. Алдағы уақытта фотосуретке қатысты тың мәліметтер мен ғылыми зерттеу нәтижелері ресми түрде жарияланады.
