«Түрік тілінің ішіндегі гаухары – қазақ тілі».
Мәшһүр Жүсіп КӨПЕЙҰЛЫ
Тіл – ұлттың жаны, рухы, оның бет-бейнесі, өткені мен бүгіні және болашағы. Жері жоқ мемлекет болса да тілі жоқ ел болмайтыны ақиқат. Осы тұрғыдан келгенде біз бақытты мемлекетпіз деп мақтанып та, марқайып та айтсақ болады. Себебі, қасиетті жеріміз, мемлекеттік тіліміз бар. Енді осы қолда бар алтынның қадірін біліп, айбынын асқақтатып, мәртебесін биіктетуәрбір қазақстандықтың азаматтық парызы екенін ұмытпаса деймін.
Технологияның қарыштап дамыған заманында жас та, жасамыс та ана тіліне немқұрайды қарауға айналғаны ащы да болса шындық. Жастарымыздың басым көпшілігі үйде де, түзде де орысша шүлдірлеуге әуестеніп бара жатқандығы мені алаңдатады.
Жалпы, азамат үшін орны бөлек қасиетті мекен – отбасы екені рас. Сондықтан, балаға отбасында саналы тәрбие, дұрыс бағыт-бағдар берген жөн. Асқар таудай әкенің қанымен, ананың ақ сүтімен бала бойына дарыған ана тілінің болашағы шаттығы мол шаңырақта қалануы тиіс. Отбасының үлкендері ана тілінің мәртебесін көтеріп, өзге тілде шүлдірлемесе, бала да үлкенге қарап бой түзейді. Өкінішке қарай, біз көбіне отбасындағы тәлім мен тәрбие беруде үлкен қателікке бой алдырамыз да кейін бар кінәні қоғамға арта саламыз. Бірақ мұндай іспен біз ешқашан да жетістікке жете алмайтынымызды қазірден түсінгеніміз жөн. Себебі, ана тіліміз – ұлттың тұғыры, мемлекетіміздің негізі.
Ұлттық рухы биік, сенімі мол, Мәңгілік елдің текті ұрпағы қашан да жоғарыдан көрінуге тиіс. «Ұрпағым мәңгі жасасын» деген ата-бабамыздың да сан ғасыр бойы армандаған арманы осы емес пе еді? Сондықтан да, қасиетті тілімізді өзге тілдердің көлеңкесінде қалдырмайық.
Қазақ тілінің болашағын тек тіл жанашырларының мойнына жүктеп қойғаннан іс бітпейді. Ұлттық құндылығымыз саналған қазақ тілімізді қастерлеу, қадірлеу, құрмет көрсету – нағыз патриот ұрпақтың бойынан табылуы үшін отбасында ата-ана, балабақшада тәрбиеші, білім ошағында ұлағатты ұстаз бір кісідей атсалысып, еңбек етуі тиіс.
Қанша тіл біліп, қанша жұрттың ілімін үйренсек те, артық етпейді. Ең бастысы – жастардың бойында отаншылдық сезімі, ұлттық рухы әрдайым ояу болса деймін. Жалпы, тіл меңгеру үшін жағдай емес, талап керек. Тіл үйренуге деген ынта-ықыласы басым адам кез келген тілді оңай меңгеріп алатынын мамандар дәлелдеді. Сондықтан, қазақ тілін үйрену ел азаматтарының әрқайсының міндеті екендігін ұғынатын уақыт әлдеқашан келіп қойғандығын ескерейік.
Қол қусырып, өзге тілде шүлдірлеудің дәуренін өткізіп, өз ана тіліміздің мәртебесін арттыратын уақыт жеткенін мойындауымыз қажет. Отыз жылда аяққа нық тұрдық. Оңымыз бен солымызды ажыраттық. Енді егемен елдің еркін ұландары ұлттық құндылықтарды бойына сіңіріп, текті халықтың алтыннан да қымбат қазынасы саналатын ана тілінің мерейін өсіру жолында тер төгуі тиіс.
Қазақ әліпбиінің жасалуына күш салып, бар саналы ғұмырын ұлттық мүддеге арнаған Ахмет Байтұрсынұлының «Тілі жоғалған жұрттың өзі де жоғалады» деген аталы сөзі бар. Жаһандық жүйеге сіңіп, өзгенің қаңсығын таңсық етпей, қазақ тілінің ертеңі жарқын, келешегі кемел болуына үлес қосайық, ағайын!
Сәулет ӘБІШЕВА,
«Талдықорған қаласы бойынша білім бөлімі» ММ «№2 орта мектеп» коммуналдық мемлекеттік мекемесінің қазақ тілі мен әдебиеті пәні мұғалімі
Талдықорған қаласы
Алматы облысы
Сурет — ғаламтордан
