Ұлттық экономика министрлігі, Ұлттық банк және Қаржы нарығын реттеу және дамыту агенттігі 2026–2028 жылдарға арналған бірлескен іс-қимыл бағдарламасын түсіндіру бойынша қорытынды онлайн-кеңес өткізді. Талқылауға «Атамекен» ҰКП, «Бәйтерек» ҰБХ» АҚ өңірлік филиалдары, бизнес пен жергілікті атқарушы органдар өкілдері қатысты. 27 қараша мен 5 желтоқсан аралығында барлық өңірде өткен кездесулерге 500-ден астам адам қатысқан.
Бағдарлама 19 қарашадағы Үкімет отырысында ұсынылған. Оның негізгі мақсаты – макроэкономикалық тұрақтылықты нығайту, инфляцияны төмендету, ішкі өндірісті ұлғайту және азаматтардың әл-ауқатының тұрақты өсуіне жағдай жасау. Ұлттық экономика бірінші вице-министрі Азамат Әмриннің айтуынша, ұсынылған шаралар орта мерзімдік кезеңде тұрақты экономикалық дамудың берік негізін қалыптастырады.
Бағдарламаны іске асыру операторы ретінде «Бәйтерек» ұлттық инвестициялық холдингі белгіленді. Холдинг кәсіпкерлікті, экспорттық жобаларды, АӨК пен қолжетімді тұрғын үй бастамаларын қолдайды. Екінші деңгейдегі банктермен бірлесе отырып, нақты секторға ұзақмерзімді кредиттеудің негізгі көзіне айналуы жоспарланған. 2026 жылға арналған жобалар портфелі мынадай: 42% – химия және мұнай-газ химиясы, 19,6% – көлік және логистика, 12,1% – энергетика, 7,1% – ТМК, 6,4% – АӨК және тамақ өнеркәсібі.
Қаржыландыруға қолжетімділікті арттыру мақсатында Үкімет 2026 жылы холдингті 1 трлн. теңгеге дейін капиталдандыруды жалғастырады. 2027-2028 жылдарға арналған қосымша қолдау экономикалық жағдай мен нарық қажеттіліктеріне қарай қаралады.
«Инвестицияға тапсырыс» бағдарламасы аясында холдинг өңірлердегі жобаларды әкімдіктермен бірлесіп талдайды. Орталық мемлекеттік органдар да өз ұсыныстарын енгізеді. Барлық бастама ұлттық цифрлық платформада жинақталады.
Экспортқа бағытталған жобаларға шағын және орта бизнес тарапынан жоғары қызығушылық байқалады. Бұл бағытта 20% – меншікті қаражат, 80% – «Бәйтерек» арқылы қарыздық қаржыландыру көзделген.
Холдинг өңірлердің табиғи ресурстары, көлік логистикасы, туристік әлеуеті және инфрақұрылымына сүйене отырып, жаңа өндірістер ашу мүмкіндігін де қарастырады.
Кеңес барысында қатысушылар ШОБ-ты дамыту, пайыздық мөлшерлеме, шағын өнеркәсіп аймақтары, МЖӘ тетіктері мен өнімді өткізу мәселелерін көтерді. Әр сауалға толық түсініктеме берілді. Ерекше назар аударылған сұрақ – жобалар мерзіміне пайыздық мөлшерлемені субсидиялау кепілдігі.
«Бәйтерек» холдингі өкілдерінің айтуынша, «Даму» қоры бағдарламаларын трансформациялау нәтижесінде тікелей субсидиялау қысқарған. ЭҚЖЖ тізбесі бойынша тек 200 млн. теңгеге дейінгі жобалар ғана сақталады. Қолдаудың негізгі тетігі – банктерді жеңілдікті мөлшерлемемен қорландыру. Бұл бизнеске жобаның бүкіл кезеңінде жылдық 12,6% мөлшерлемемен қаражат алуға мүмкіндік береді.
Бұл шарттарға кепілдік беріледі. Қорландыру қаражаты «Бәйтерек» арқылы бөлініп, «Даму» қорына берілгендіктен, қаржыландыру болашақ бюджеттік шешімдерге тәуелді емес. Кредит жобаның барлық кезеңінде қолжетімді болады.
