Мемлекеттік кірістер Комитеті (МКК) ұзақ уақыт бойы күн сайын тек бір чек беріп отырған және тұрақты түрде бірдей табыс сомасын тіркеген 260 мың салық төлеушіні анықтады.
МКК тәуекелдерді басқару жүйесі аясында салық төлеушілерді іріктеу және салықтық бақылау шараларын қабылдау үшін бақылау-кассалық машиналар (БКМ) бойынша мәліметтерді (берілген чектер саны, сомасы және мерзімділігі) белсенді түрде пайдаланады.
Мысалы, Маңғыстау облысы Мұнайлы ауданындағы азық-түлік дүкені бір жыл бойы күн сайын тек 7 мың теңгеге 1 чек қана берген.
Бұл БКМ-ді қолданбау белгілерінің айқын дәлелі, сондай-ақ тұтынушылардың құқықтарын өрескел бұзу болып саналады. Мұндай салық төлеушілерге қатысты тиісті шаралар қабылдануда.
Сонымен қатар, 2023 жылғы деректерді талдау барысында 82,2 мың салық төлеушінің айналымдарында айтарлықтай сәйкессіздіктер анықталды. Олар салықтық есептілікте төлем карталары (POS-терминалдар) мен мобильді төлемдер (QR-төлемдер) арқылы түскен қаражатты көрсетпеген. Жалпы жасырылған сома 1 триллион теңгеден асады, — деп жазды Кірістер комитеті.
Осы заңбұзушылықтарды өз еркімен түзету үшін жоғарыда аталған салық төлеушілерге камералдық бақылау хабарламалары жіберілді (орындау мерзімі – биылғы жылдың 20-26 наурызы). Қазіргі таңда 6,2 мың салық төлеуші 43,7 млрд теңге кіріс көрсетілген салық декларацияларын ұсынды, нәтижесінде 1,1 млрд теңге салық есептелді.
МКК азаматтар мен кәсіпкерлерге қолма-қол есеп айырысу кезінде деректерді тіркеу және беру функциясы бар бақылау-кассалық машиналарды (БКМ) міндетті түрде қолдану қажеттігін ескертеді. Қазіргі заманғы фискалдық деректер операторларға берілген чектер туралы ақпаратты автоматты түрде Комитетке жіберуге мүмкіндік береді, бұл қаржы операцияларының ашықтығын арттырып, тиімді бақылауға жағдай жасайды, — делінген ақпаратта.
Еске салайық, ҚР «Әкімшілік құқық бұзушылық туралы» Кодексінде БКМ қолдану талаптарын бұзғаны үшін жауапкершілік қарастырылған. Алғашқы құқық бұзушылық кезінде салық төлеушіге ескерту беріледі, ал қайталанған жағдайда 15-тен 50 АЕК-ке дейін айыппұл салынады.
МКК заңнаманы сақтаудың және бақылау-кассалық машиналарды уақтылы қолданудың маңыздылығын атап өтеді. Бұл есеп айырысулардың ашықтығын қамтамасыз етіп, салықтық құқық бұзушылықтар қаупін азайтуға ықпал етеді.
Дереккөз: BAQ.KZ
