Сыбайлас жемқорлық – заман ағысымен бірге өсіп-өркендеп, мол қаражат және қоғамдық бәсекелестік пайда болған жерлерге тамырын жайып, бүгінгі күнге дейін жойылмай отырған кеселдің бірі. Бұл кесел дамушы елдердегідей біздің жас мемлекетімізге де орасан зор нұқсан келтіріп отыр.
«Сыбайлас жемқорлыққа қарсы күрес туралы» Заң талабының аясында жемқорлыққа қарсы іс-әрекеттер әр салада жүзеге асырылуда. Әсіресе, халық парақорлық дертімен жиі бетпе-бет келеді. Сондықтан, кез келген ортада пара беру мен пара алудың жолын кесуде қоғам болып белсенділік танытуымыз қажет.
Парақорлық мемлекеттік органдардың тиісті қызмет атқаруына кері әсерін тигізіп, беделіне нұқсан келтіреді, заңды қағидаларды теріске шығарып, азаматтардың конституциялық құқықтары мен заңды мүдделерінің бұзылуына түрткі болады. Қазақстан Республикасының «Сыбайлас жемқорлыққа қарсы күрес туралы» Заңына сәйкес, сыбайлас жемқорлықпен күресті барлық мемлекеттік органдар мен онда қызмет атқаратын лауазымды тұлғалар жүргізуі тиіс. Мемлекеттік органдардардың, ұжымдардың, жергілікті өзін-өзі басқару органдарының басшылары өз өкілеттігі шегінде кадр, бақылау, заңгерлік және өзге де қызметтерін тарта отырып, заң талаптарының орындалуын қамтамасыз етуге міндетті.
Мемлекеттік қызметшілердің сыбайлас жемқорлық қылмыстар және осы тұрғыдағы құқық бұзушылықтарға бой алдыруының себебі көп. Оған ең алдымен қызметшілердің білім деңгейінің, әдептілік ұстанымының төмен болуы әсер ететін болса керек. Кей мемлекеттік қызметшілердің құқық бұзушылыққа немқұрайлылық танытуы, кәсіби әдептілігінің жетіспеуі де, жеке басының қамын ойлауы да парақорлықтың дендеуіне септігін тигізуде.
Әрине, сыбайлас жемқорлық дәрі беріп емдейтін сырқат емес. Айналасындағы салауатты, таза және сау ортаны шарпып, тыныс-тіршілігін тарылтатын, заңсыз әрекеттермен қоғамдық ортаның және мемлекеттік органдардың, ұйымдардың, дара кәсіпкерлердің, азаматтардың қызмет етуіне қатер төндіретін қауіпті дертті болдырмаудың тетігі халықтың өзінде. Бұл дерттің алдын алып, қоғамға таралу жолдарын кесіп, оның ұлғаюына жол бермеу керек. Ол үшін аталған дертке қарсы күреске қарсы жұмылуымыз қажет. Сонда ғана ел мүддесі үшін зор үлес қосатынымыз және халық сенімінен шығатынымыз анық.
Сыбайлас жемқорлық әрекеттері бойынша тиісті шара қолданудың негізі – ол азаматтардың арыз-шағымы. Мемлекетіміздің әрбір азаматы Қазақстан Республикасының Конституциясын және заңдарын сақтауға, басқа адамдардың құқықтарын, бостандықтарын, абыройы мен қадір-қасиетін құрметтеуге міндетті.
Жетісу облысы бойынша мемлекеттік мүлік және жекешелендіру департаментінде 2024 жылы сыбайлас жемқорлыққа қарсы күрес туралы жоспарға сәйкес бірқатар іс-шаралар атқарылды.
Сыбайлас жемқорлыққа қарсы қылмыстардың алдын-алу мақсатында мемлекеттік қызметшілер арасында 2 түсіндіру жұмысы жүргізілді.
Сыбайлас жемқорлыққа қарсы күрес Департаменті өкілдерінің қатысуымен сыбайлас жемқорлық фактілерін алдын алу және жолын кесу мәселелері бойынша 2 семинар өткізілді.
Департаменттің құқықтық жұмыс бөлімімен әр тоқсан сайын Департамент қызметіндегі сыбайлас жемқорлыққа қарсы мониторинг жүргізіледі және әр жартыжылда Департаменттің барлық бөлімдерімен сыбайлас жемқорлық тәуекелдеріне ішкі талдау жүргізіліп, аналитикалық анықтама жасалады. 2024 жылғы аналитикалық анықтама бойынша Департамент қызметінде сыбайлас жемқорлық қаупі анықталмаған.
Сонымен қатар, мүдделер қақтығысының алдын-алу және болған жағдайда шешу, жұмысқа жаңадан орналасқан мемлекеттік қызметшілерді мемлекеттік кызметтегі шектеулер және міндеттемелермен таныстыру, мемлекеттік сатып алу рәсімдеулерін өткізудің ашықтығын арттыру жұмыстары жүргізіледі.
Айнаш Болатова,
Жетісу облысы бойынша мемлекеттік мүлік және
жекешелендіру департаментінің кадр және құқықтық жұмыс бөлімінің басшысы
Фото: postfactum.info
