Жетісу облысының ауыл шаруашылығы – өңір экономикасының негізгі қозғаушы күштерінің бірі. Соңғы жылдары аграрлық саланы дамытудың стратегиялық бағыттарының қатарында жер ресурстарын тиімді басқару, пайдаланылмай жатқан алқаптарды айналымға қайтару және оларды нақты ауыл шаруашылығы айналымына енгізу мәселесі ерекше маңызға ие болып отыр. Мемлекет басшысының тапсырмасына сәйкес, жер – халықтың игілігі үшін қызмет етуі тиіс. Осы бағытта Жетісу облысында ауқымды жұмыстар атқарылып, пайдаланылмай бос жатқан жерлер мемлекет меншігіне қайтарылып, ауыл шаруашылығына қайта қосылуда.
Қайтарылған жерлер – өңірдің аграрлық әлеуетін арттыруға, мал және өсімдік шаруашылығын кеңейтуге, жаңа инвестициялық жобаларды іске асыруға үлкен мүмкіндік. Қазіргі уақытта облыста бос жатқан және мақсатсыз пайдаланылған алқаптарды анықтау жұмысы жүйелі түрде жүргізіліп келеді. Тексеру нәтижесінде бірқатар жер учаскелері мемлекет қорына қайтарылып, оларды қайта шаруашылық айналымына енгізу бағытында нақты шаралар қабылданды.
Бүгінгі таңда қайтарылған жерлер алдымен олардың нақты жағдайын бағалау жұмыстары арқылы сарапталып, топырақ құнары, суару мүмкіндігі, инфрақұрылымға жақындығы сияқты факторлар ескеріледі. Осыдан кейін жерлер аукционға шығарылып немесе арнайы аграрлық жобаларға беріліп, нақты өндіріспен айналысатын шаруаларға ұсынылады. Бұл өңірде жаңа жұмыс орындарының ашылуына, жергілікті өндірістің артуына және ауыл шаруашылығы өнімінің сапасы мен көлемін ұлғайтуға ықпал етеді.
Жетісу облысында қайтарылған жерлердің басым бөлігі егіншілікке, шабындыққа және жайылымдық шаруашылыққа жарамды. Әсіресе мал шаруашылығымен айналысатын шаруа қожалықтары үшін қосымша жайылым мен шабындық жерлердің қолжетімділігін арттыру – стратегиялық маңызды шешім. Жер тапшылығы көптеген шаруалар үшін ұзақ жылдар бойы өзекті мәселе болып келді. Қайтарылған жерлерді тиімді үлестіру бұл түйткілдің біршама шешілуіне жол ашты.
Сонымен қатар, облыста суармалы жерлерді қалпына келтіру және көбейту жұмыстары белсенді жүргізілуде. Суармалы жер – ауыл шаруашылығы өндірісінің негізгі тірегі. Қайтарылған жерлердің бір бөлігі суармалы айналымға енгізіліп, көкөніс, бақша, жеміс-жидек және техникалық дақылдарды өсіруге мүмкіндік беріп отыр. Бұл өз кезегінде ішкі нарықты отандық өніммен қамтамасыз етуге, импортқа тәуелділікті азайтуға жол ашады.
Инвесторлар үшін де қайтарылған жерлер жаңа мүмкіндік. Ауыл шаруашылығы басқармасы жерді игеруге ниетті кәсіпкерлерге ақпараттық қолдау көрсетіп, бос аумақтар туралы толық мәлімет беріп келеді. Аталған бағыттағы ашықтық пен жариялылық – жер қатынастары саласындағы сенімнің артуына ықпал ететін маңызды факторлардың бірі.
Бүгінде жердің ауыл шаруашылығындағы рөлі бұрынғыдан да жоғары. Әр гектар алқаптың нақты тиімділігі болуы шарт. Сол себепті қайтарылған жерлердің тек қағаз жүзінде емес, іс жүзінде өнім беретін алқапқа айналуы – біздің негізгі мақсатымыз. Әрбір шаруаға, әрбір агроөндірушіге жердің тиімді пайдаланылуы үшін жағдай жасау – Жетісу облысының агросаясатының басым бағыты.
Қорыта айтқанда, жер ресурстарын нақты игеретін, ауыл шаруашылығымен шынайы айналысатын адамдардың қолына беру – өңірдің аграрлық әлеуетін еселеудің басты кепілі. Қайтарылған жерлердің ауыл шаруашылығы айналымына енгізілуі – тек экономикалық шара ғана емес, ауыл халқының тұрмыс сапасын жақсартуға, жаңа өндірістер мен кәсіпкерлікті дамытуға, азық-түлік қауіпсіздігін қамтамасыз етуге бағытталған маңызды қадам. Жетісу облысы осы бағыттағы жұмысын жүйелі түрде жалғастырып, ауыл шаруашылығы саласын жаңа деңгейге көтеруге ұмтылуда.
Нұрдәулет Кененбаев,
Жетісу облысы ауыл шаруашылығы басқармасының басшысы
